Browsing by Author "Baydar, Gülsüm"

Now showing 1 - 12 of 12

Apartmanlaşma ve gündelik yaşam: İzmir Hatay Caddesi apartmanları (1950-1980)
(2021) Özcanlı, Güliz; Baydar, Gülsüm
Apartments emerged in İzmir during the late 19th century with the construction of family/rental apartments. Their numbers increased after the establishment of the Republic when a series of master plans and legal regulations were prepared to rebuild the city. Apartments, which were regarded as the indicators of modern Western lifestyle, were seen as the most appropriate solution to the increasing housing need. Apartments, which were initially the residences of high-income families, became widespread after the 1950s to turn into typical residences of middle-income groups. The apartmentization process affected the residential texture of the city and urban life as well as characteristics of interior spaces. During the 1950s, Hatay Street began to develop as a new residential area, where two-three-story buildings with gardens were gradually replaced by multi-story apartments. The dense and rapid apartmentization on the street caused many environmental, social, and spatial changes that had significant consequences for the everyday lives of the residents. Focusing on Hatay Street, this thesis examines the relationship between the apartmentalization process and everyday life by analyzing both outdoor and indoor spaces.
Civil Architectural Memory Ankara: 1930-1980 Izmir architectural center Izmir Turkey september 21-23 2016
(Intellect Ltd. Bethan@intellectbooks.com, 2017) Gülsüm Baydar; Baydar, Gülsüm
[No abstract available]
Dayanışma mimarlığı: Türkiye'deki katılımcı tasarım
(2021) Tur, Ilgım; Baydar, Gülsüm
Consumption-based economies of the 21st century have found their counterparts in architecture with mediatic projects and 'starchitect' figures. Urban transformation projects are the most visible manifestations of these developments, which support profit-oriented constructions and deepen social inequalities. Resistant, transformative, interdisciplinary, and participatory architecture groups emerged in this context in contrast to competitive, mainstream architectural practices that stimulate consumption. This thesis analyzes contemporary solidarity architecture practices in Turkey by focusing on the participant groups of the Solidarity Architecture Exhibition (2017). The aim is to reveal the potentials and means of participatory practices which operate as alternatives in the dominant economic and political system.
Dijital oyunlarda toplumsal cinsiyet ve mekan: The Sims
(2017) Zafer, Özgecan; Baydar, Gülsüm
Dijital oyunlarda toplumsal cinsiyet kavramı ve farklı cinsel kimlikler oldukça normatif ve sterotipik bir şekilde temsil ediliyor. Oyunların da bir medya aracı olarak toplumsal cinsiyet normlarını ve beklentilerini yeniden ürettiği göz önüne alındığında, oyun mekanlarının toplumsal cinsiyet ile ilişkisinin incelenmesi önem kazanıyor. The Sims de dijital oyun tarihinin en popüler oyunlarından biri olarak, toplumsal cinsiyet normları ve sterotipik temsiller ile sosyal ve mekansal anlamda ilişkili. Oyunun yapısı mekanlar ve öznelerin birbiri ile ilişkisi prensibine dayalı ve bu oyun aslında Avrupa bebek evleri geleneğinin bir devamını, Amerikan banliyöleri bağlamında dijital olarak sürdürüyor. Oyunda mekan ve beden tanımı; stereotipik temsiller, normatif beklentiler ve kodlar üzerine kurulu. Oyun, kadın ve erkek bedenlerinin ve ilişkilerinin nasıl olması gerektiği konusunda sınırlar belirlerken, aynı zamanda bir takım kalıplaşmış kodlamaları ve ev mekanları ile ilgili sınırları da tanımlıyor. Oyuncu topluluğunun sürekli oyun geliştirme sürecini tutucu ya da özgürleştirici adımlara yönlendirdiği kadar, oyun tarafından üretilen tüketim ve toplumsal cinsiyet sınırları da oyuncuları normatif beklentiler içinde kalmaya yönlendiriyor. Bu çalışma da oyun ve oyuncu arasındaki iki yönlü ilişkiyi, mekan ve kullanıcı bazında, toplumsal olarak inşa edilmiş normlar ve sterotipler üzerinden inceliyor. Anahtar sözcükler: Toplumsal Cinsiyet, Dijital Oyunlar, Ev, The Sims
Citation - WoS: 5
Citation - Scopus: 8
Embodied spaces of resistance
(PERGAMON-ELSEVIER SCIENCE LTD, 2015) Gulsum Baydar; Baydar, Gülsüm
May 27 2013 marked the beginning of a series of nationwide public protests in Turkey which originated as a small scale sit-in at Gezi a central park in Taksim Istanbul to protest urban renewal plans for the area. Shortly their agenda broadened to cover the authoritarian policies of the Prime Minister and his Islamist government. The protests are open to interpretation and analysis at many levels ranging from economics and politics to cultural and social issues. Here I focus on the articulation of space discourse and subjectivity by looking at specific instances of the Gezi movement. Drawing from the work of critical theorists of space I argue from a Deleuzian perspective that during the protests spaces and spatial practices have been not only explicitly sexualized but also binary pairs of woman/man and private/public have been creatively deterritorialized and paved the way for alternative trajectories of political action. (C) 2015 Elsevier Ltd. All rights reserved.
Citation - Scopus: 1
Entanglements: A New Materialist Approach to an Ethnographic Gallery in the Anatolian Village of Tahtakuşlar
(Taylor and Francis Ltd., 2023) Gülsüm Baydar; Selin Güngör; Güngör, Selin; Baydar, Gülsüm
Tahtakuşlar is a village in South-Western Anatolia populated by a minority Alevi group called Tahtacı Turkmens. The Ethnographic Gallery there was founded by one of the residents to publicize and perpetuate the villagers’ socio-cultural heritage. The core collection of the gallery consists of typical ethnographic material which includes the founder’s family belongings from the nineteenth and early twentieth centuries. Later additions which are seemingly irrelevant to Tahtacı Turkmen identity include disparate objects ranging from radios of the 1960s and 70s to stuffed animals Shamanic objects from Native American tribes and gifts from contemporary international visitors. We argue that a New Materialist engagement with this unusual collection reveals Tahtacı Turkmen identity as an ongoing production involving the entanglement of historical and contemporary discourses and the materiality of spaces and objects. We aim to show how both Tahtacı Turkmens and ethnographic collections are liberated from their dominant identifications and re-produced in unfamiliar ways in the Ethnographic Gallery. © 2025 Elsevier B.V. All rights reserved.
İzmir'de Kentsel Dönüşüm Bağlamında İnşa Edilen Toplu Konutlarda Mekân, Tasarım ve Gündelik Yaşam İlişkilerinin Analizi: Örnekköy ve Uzundere Yerleşimleri
(2016) Kılınç, Kıvanç; Yılmaz, Ahenk; Baydar, Gülsüm; Sönmez, Sevcan; Komesli, Murat
Proje, İzmir’de kentsel dönüşüm bağlamında inşa edilen toplu konut mekânlarını kapsamaktadır. Kentsel dönüşüm süreçlerinin getirdiği zorunlu göç olgusu, mekânsal değişmeyle birlikte sosyal ve kültürel dönüşümleri de beraberinde getirmektedir. Araştırma kapsamında mekân sadece fiziksel bir olgu olarak ele alınmamakta, getirdiği yaşamsal değişiklikler de değerlendirilmektedir. Projenin kapsamı İzmir’de kentsel dönüşüm bağlamında inşaatı ve yerleşimi tamamlanmış iki toplu konut projesi olan Örnekköy ve Uzundere ile sınırlanmıştır. Henri Lefebvre ve Michel de Certeau gibi kuramcıları izleyerek yapılan mekânsal analizler üç düzlemde ele alınmıştır. İlk olarak incelenen yerleşimlerde alınmış olan tasarım kararları saptanmış; ikinci olarak, gerek planlama, gerek yerleşim sürecinde bu projelerin medyadaki temsilleri araştırılarak sundukları mekânsal öngörülerin nasıl yorumlandıkları araştırılmış; son olarak da, bitmiş ve kullanıma sunulmuş olan mekânların, kullanıcıların pratikleri doğrultusunda nasıl dönüştürüldükleri incelenmiştir. Bu çalışmalar sonucunda bundan sonra yapılacak benzer projeler için somut öneriler geliştirilmiştir. Özetle, modernist planlama ilkelerinin başında gelen ticari/sosyal ve konut işlevlerinin bölgeleme esasında planlanmış olmasının sakıncaları anlaşılmış, karma kullanımın tercih edilmesi; topoğrafyanın yer seçiminde göz önüne alınması; yaşayanların aidiyet duygusu için önemli olduğu anlaşılan açık alanların bakımı için site yönetimi oluşturulması; kamusal yaşamın etkin biçimde sürdürülebilmesi için sosyal aktiviteleri barındıracak mekânların planlanması; kullanıcıların ihtiyaç ve taleplerine dair ön araştırmanın yapılması; farklı kullanıcı profillerine göre yapılabilecek mekânsal düzenlemelere kolay adapte edilebilecek plan şemaları ve yapım sistemlerinin geliştirilmesi ile konut tipi çeşitliliğinin artırılması; daha fazla depo ve balkon mekânı planlanması ve malzeme ve işçilik kalitesinin yükseltilmesi gereklilikleri ortaya çıkmıştır. Projenin sonuç ürünü olan Dijital İnsanbilimleri kapsamındaki internet sitesi aracılığıyla hem proje bulgularının yaygın bir kullanıcı kitlesine ulaşmasını sağlayacak hem de kullanıcıların kendi yorumlarını oluşturmalarına olanak verecek, gelişmeye açık bir dijital ortam oluşturulmuştur
İzmir'in Manhattan'ı? Folkart Towers ve kentsel dönüşüm
(2017) Karakız, Cansu; Baydar, Gülsüm
2006'dan itibaren Bayraklı ilçesinin kentsel dönüşümü yerel gazeteler tarafından bölgenin İzmir'in 'Manhattan'ı olacağı şeklinde duyurulmaktadır. Onuncu yılına ulaşan kentsel dönüşüm süreci güncel olarak çok katlı yapıların hızlı inşaatları ile devam etmektedir. 2014 yılında inşası tamamlanan Folkart Towers, özellikle son iki yıl içerisinde hızlandırılan sürecin öncüsü durumundadır. Farklı ölçeğiyle civardaki düşük profilli kent dokusundan ayrılır ve şehir silüetinde yerini alır. Reklamlarında İzmir'in yeni sembolü olarak tanıtılır ve film ve fotoğraflardaki güncel şehir temsillerinde de boy gösterir. Bu tez bölgedeki yeniden yapılanmayı Folkart Towers'a odaklanarak inceler ve sunulan imgelerle bölgedeki gündelik hayat pratiklerinin çelişkilerini ortaya çıkarmayı hedefler.
Kentte ölüm: izmir'in mezarlıkları
(2016) Özmen, Sabahat Gizem; Baydar, Gülsüm
Modern öncesi dönemde, 18. yüzyıl sonlarına kadar ölüm, yaşam döngüsünün ve gündelik hayatın bir parçası olarak görülüyordu. Avrupa kıtasından kaynaklanan modernist bakış açısının rasyonel tavrı ile manevi boyutundan koparılan ölüm, bilimsel bir olgu haline geldi ve gündelik yaşam pratiklerinden uzaklaştı. Buna paralel olarak, kent içinde oldukça karmaşık bir düzende konumlanan mezarlıklar, modern şehirlerde tanzim edilmiş, günlük hayata entegre olmayan kent parçalarına dönüştü ve yerleşimlerin dışına itildi. Bu süreçte, Osmanlı devleti ve modern Türkiye de benzer durumları deneyimledi. İlk olarak 19. yüzyılın ortalarında meydana gelen veba ve kolera salgınları sonucunda oluşan sağlıksız koşullar nedeniyle kent içine gömüler yasaklandı. İkinci olarak ise, Cumhuriyet'in kurulmasını takiben, 1930'larda, yeni yasal düzenlemeler ile mezarlıklar kontrol altına alınabilecek kent çeperlerinde konumlanan alanlara dönüştürüldü ve gündelik yaşam döngülerinden uzaklaştırıldı. Bu tez, yukarıda özetlenen gelişmelerin ışığında İzmir'deki Müslüman mezarlıklarına odaklanarak, gömü alanlarını modern şehirlerin gündelik rutinlerinin dışına atan tarihsel kırılmaları inceliyor; bahsi geçen dönüşüm süreci üzerine bir tarihsel analiz sunarak, Türkiye'deki gömü alanlarını, kent mezarlıklarının statüsü üzerine güncel küresel tartışmalar bağlamında değerlendirmeyi hedefliyor. Anahtar Kelimeler: Mezarlıklar, İslam Kültüründe Ölüm Ritüelleri, İzmir, Ölümün Mekânları.
Kimliğin mekânsal inşası: Anadolu Tahtacıları
(2020) Güngör, Selin; Baydar, Gülsüm
Bu tez kimlik inşası ve temsil probleminin eleştirel analizi yoluyla kimlik, yetki ve mekân arasındaki çetrefilli ilişkiyi irdeler. Çağdaş eleştirel kuram kimlik kavramını toplumsal yapılarda değişen güç ilişkilerine bağlı olarak yönlendirilen ve yeniden üretilen sosyal bir inşa olarak açıklar. Kimliğin bir hayli değişken olan yapısından dolayı kimlik temsilleri özellikle kolektif kimlikler bağlamında sorunsallaşmaya açık bir konu olarak değerlendirilir. Bu teorik çerçeve içerisinde, Anadolu'da azınlık bir topluluk olarak süregelmiş Tahtacılar'ın kimlik inşası söylemsel, kurumsal ve mekânsal bağlamlarda incelenmiştir. Bu kimliğin güncel temsilleri sorunsallaşmaya açıktır çünkü kimliğin ana unsuru olan tahta işçiliği artık bu toplumla ilişkili değildir. Bu tezin odaklandığı konu Tahtacı kimliğinin birincil kategorisi olmaksızın ne şekillerde temsil edildiğidir. Kimlik ve mekânın müşterek inşalarının analizi Batı Anadolu Tahtacıları, onların kurumsal mekânları ve bu mekânlara içkin olan temsil araçları üzerinden gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma Tahtacı kimliğinin mekânsal inşalarını eleştirel analiz yoluyla inceleyerek, bu inşaları kolektif kimliklerin temsil sorununa ilişkin güncel kuramsal tartışmalar içinde konumlandırmayı amaçlar. Anahtar Kelimeler: mekânsal temsil, kimlik inşası, Tahtacı topluluklar
Spatial productions of a legendary holiday village: Club Med Foça
(Istanbul Teknik Universitesi Faculty of Architecture, 2023) Gülsüm Baydar; Meltem Ö. Gürel; Baydar, Gülsüm; Gürel, Meltem Ö.
At the time of its appearance on the outskirts of the infrastructurally underdeveloped and culturally conservative village of Foça in 1966 Club Med was already a widely known international holiday village chain promoted as an antidote to civilization. The term legend was commonly attached to it at an international scale to refer both to its stunning localities and the atmosphere of abundance offered within its guarded boundaries. Arguably a sense of Oriental exoticism was also a source of attraction to the Western patrons of Club Med Foça. This article is based on the hypothesis that Club Med had a significant impact on the cultural environment of Foça which exemplified the porousness of spatial boundaries. Hence our aim is to surface the spatio-cultural role of the Club for both Foça residents and the Turkish population at large. Our findings reveal that for Foça residents the Club was both an economic resource and an agent of significant socio-cultural transformation. For the Turkish population it was publicized as a microcosm of Europe and offered a glimpse of a highly desirable modern culture. Generating a small town bourgeoisie of sorts in Foça Club Med introduced unprecedented forms of spaces pleasures and desires. Engaging with archival research on-site spatial analysis and oral histories we explore the mutual production of spatial and cultural boundaries in the historical context of 1960s and 70s Foça vis-à-vis Club Med. © 2023 Elsevier B.V. All rights reserved.
The Pit of Shame: Mobilizing affect in Basmane Izmir
(Routledge, 2021) Gülsüm Baydar; Selin Güngör; Güngör, Selin; Baydar, Gülsüm
This article examines the complicated relationship between affect and power in the production of urban space. Focusing on a valuable site in the Basmane neighborhood of İzmir which is conspicuously named Pit of Shame due to its neglected condition it analyses the discourses and practices that relate the site to shame. Although the discourse around shame has been largely mobilized by supporters of neoliberal policies to justify profit-generating projects on the site close examination reveals the emergence of different spatial practices and discursive twists on shame by ethnically and economically marginalized groups that have inhabited the site. Based on the latter the article aims to contribute to the existing literature on the relationship between space and affect by focusing on alternative mobilizations of shame towards different political ends concerning a specific spatial and historical context. Informed by both recent socio-cultural studies on the relationship between affect and the production of space and psychoanalytical and Deleuzian theories of shame it shows that how a particular affect is mobilized in relation to a specific space is far more significant than what affect is mobilized. © 2021 Elsevier B.V. All rights reserved.