Browsing by Author "Meric, Recep"

Now showing 1 - 1 of 1

ARZAWA ÜLKELERİ. YENİ ARKEOLOJİK ARAŞTIRMALAR IŞIĞINDA İZMİR VE ÇEVRESİNİN GEÇ BRONZ ÇAĞINDAKİ TARİHSEL COĞRAFYASI
(2020) Recep Meric; Meric, Recep
Mursili II öncesinde Arinnanda dağı (Mykale yarımadası) Apasa/Ephesos’a uzanan kıyı şeridi ve Puranda’yı (Bademgediği Tepe) kapsayan bölgeyi Büyük Arzawa’dan ayırmak için kayıtlarda geçmese de olayların akışına göre Hititologlar Küçük Arzawa olarak tanımlarlar. Kaystros (Küçük Menderes) ırmak havzası ve Tmolos dağının (Boz Dağ) Karabel geçidinden başlayarak doğuya uzanan kuzey etekleri Mursili II tarafından Mira vasal krallığı olarak kurulmuş ve Küçük Arzawa da Mira’nın bünyesine katılmıştır. Mursili II öncesine ait “Küçük Arzawa” sınırlarını genelde S. Heinhold - Krahmer ve D. Hawkins belirlemişlerdir. Ancak Kaystros (K. Menderes) ovasının ve İç Mira’nın konumunda yeni arkeolojik buluntular ve topoğrafik gözlemlere dayalı olarak değişikliğe gidilmiştir Mira vasal krallığına ait olasılıkla Tmolos dağının kuzey ve güney eteklerinde konumlanan Arsani Sarawa Impa ve Hapanuwa kentlerini Mursili II elden geçirerek düzene sokmuştur. Zira Mursili II Seha ırmak ülkesi dönüşünde Mira’ya varmış yukarıdaki kentleri (olasılıkla batıdan doğuya doğru ilerleyerek) tahkim etmiş ve asker yerleştirmiştir. Daha sonra da metinlerde değinildiği gibi Aura (Emirdağ) yönüne devam etmiş olmalıdır. Mursili II’nin izlediği bu rota coğrafi bir sıralamaya göre metinlere yazılmış ise bu kentlerin lokalizasyonuna biraz daha yaklaşmış oluruz. Mursili II’nin ele alıp düzenlediği bu Mira kentlerini Hitit metinlerindeki olası coğrafi sıralamaya göre yeni keşfedilen GTÇ yerleşimleri nedeniyle Tmolos (Boz Dağı) silsilesinin eteklerinde konumlandırması düşünülebilir. Kuwaliya’nın konumunun ve sınırlarının belirlenmesine katkı sağlayacak bir kanıt ise Uşak yakınındaki Elmacık höyüğüdür. Elmacık’ta bulunmuş Roma dönemine ait yazıtlar bu yerleşimin Kaualia/Kabalia olarak adlandırıldığını göstermiştir. Elmacık höyüğü GTÇ döneminde yerleşim görmüş ve olasılıkla bu döneme ait bir sur duvarı ile tahkim edilmiştir. Elmacık höyüğü ve etrafındaki yerleşimin Kaualia/Kabalia adını taşıması yörenin Kuwaliya ülkesinin bir parçası olabileceğini gösterir. Bu nedenle Kuwaliya ülkesinin Elmacık Uşak Banaz ve Akarçay’ı (Astarpa) içine aldığı ve olasılıkla kuzeyde Siyanta Irmak Ülkesi’ne komşu olduğu söylenebilir. Sonuç olarak bu makalede yeni arkeolojik ve topoğrafik veriler ışığında İzmir ve çevresinin tarihsel coğrafyasına katkı sunulmaktadır.