Browsing by Author "Tekin, Berfin"

Now showing 1 - 1 of 1

Döngüsel ekonominin sosyal boyutu sürdürülebilirliği ve rekabetçiliği nasıl etkiler? Kaynakların yeniden konfigürasyonu ve işağı yeteneklerinin aracı etkileri
(2023) Tekin, Berfin; Özmen, Duygu Türker
Döngüsel ekonomi, geleneksel üretim sisteminin temelini oluşturan doğrusal ekonomik modelin artan kaynak kıtlığına ve gezegeni yok eden iş operasyonlarına bir çözüm olarak ortaya çıktı. Üç dinamik etrafında şekillenen kavramın çevresel, ekonomik ve sosyal boyutları birçok kez irdelenmiş ve uygulamalarla somut adımlar atılmıştır. Ancak uygulayıcıların ve bilim insanlarının odak noktası daha çok çevresel ve ekonomik boyutla sınırlandırılmış ve bugüne kadar yapılan çalışmalarda sosyal boyutun kavrama katkısı ya reddedilmiş ya da yeterince incelenmemiştir. İşletmelerin topyekûn bir sürdürülebilirlik performansını hedeflerken sosyal boyutu göz ardı etmenin kavramın sunduğu sürdürülebilirlik potansiyelini azalttığı düşünülmektedir. Bu çalışma öncelikle, döngüsel ekonominin sosyal boyutunun (CES) örgütsel yeteneklerin avantajlarından yararlanırken örgütsel düzeydeki sonuçları tetiklediği mekanizmayı keşfetmek için orijinal bir model önermeyi amaçlamaktadır. Bunu yaparken model, CES'e yatırım yapmanın sürdürülebilirlik performansını (SP) ve rekabet avantajını (CA) artırmaya katkıda bulunup bulunamayacağı sorusunu ele almaya çalışır. Kaynak Tabanlı Görünümden (RBV) alınan teorik çerçeveye dayalı olarak, çalışma aynı zamanda CES ile SP ve CA arasındaki bağlantılarda son derece kritik iki yeteneğin - sırasıyla kaynak yapılandırması ve ağ yetenekleri, RCC ve NC - rolünü araştırıyor. Model, Türkiye'de ihracata yönelik 140 ticari kuruluştan oluşan bir örneklem üzerinde yürütülen bir anket aracılığıyla test edilmiştir. Anket sonuçlarına göre, sosyal boyutta yapılan yatırımların şirketlere CA sağladığı ve sürdürülebilirlik performanslarını artırdığı tespit edilmiştir. İlginç bir sonuç olarak, CES'in CA üzerindeki etkisi SP üzerindeki etkisinden daha güçlüdür. NC, hem CES ile CA hem de CES ile SP arasındaki bağlantılara aracılık ederken, RRC'nin aracılık etkisi yalnızca önceki bağlantı için bulundu. RRC, CES ve SP arasındaki bağlantıya aracılık etmedi. Her iki arabulucu arasında, önerilen bağlantıların her ikisinde de NC'nin etkisi çok daha güçlü elde edildi. Çalışma, bilim dünyasına katkılarının yanı sıra, CES'in kurumsal düzey değişkenlerini iyileştirmedeki önemini göstererek ve döngüsel ekonominin bu boyutunu kendi avantajlarından yararlanmak için nasıl geliştirebileceklerini göstererek uygulayıcılara yardımcı olabilir.