Browsing by Author "Yener, Ceyhun"

Now showing 1 - 1 of 1

Güven ve şüphe: Bilgi kaynaklarının güvenirliği komplo teorilerine olan inancı nasıl şekillendiriyor?
(2025) Yener, Ceyhun; Alper, Sinan
Bu tez, bireysel bilgi kaynaklarının (örneğin bilim insanları ve gazeteciler) algılanan güvenilirliğinin, komplo teorilerine olan inancı etkileyip etkilemediğini araştırmaktadır. Önceki araştırmalar genellikle kurumsal güvensizlik üzerine odaklanırken, bu çalışma kamuoyunda görünür bireylerin geçmişteki doğruluklarının, onların daha sonra dile getirdiği komplo iddialarının inandırıcılığı üzerindeki etkisine odaklanmaktadır. Türkiye, Birleşik Krallık ve Amerika Birleşik Devletleri'nde yürütülen üç ön kayıtlı deneysel çalışmada (toplam N = 909), katılımcılara bilgi kaynağının önceki iddialarının doğrulandığı (güven artırıcı) veya çürütüldüğü (güven azaltıcı) kurgu senaryolar sunulmuştur. Sonuçlar, bilgi kaynağı güvenilir olarak sunulduğunda katılımcıların komplo teorisine inanma olasılığının arttığını; güvenilirlik azaldığında ise bu inancın azaldığını göstermiştir. Üçüncü çalışmada kullanılan ön test/son test tasarımı, zaman içindeki inanç değişimini de doğrulamıştır. Bireysel düşünme tarzlarına ilişkin yapılan keşifsel analizlerde (ör. açık veya kapalı fikirli düşünme), anlamlı bir etkileşim gözlemlenmemiştir.