Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvurunun ceza muhakemesine etkileri

Abstract

ÖZET Türkiye, insan hakları konusunda uluslararası gelişmelere kayıtsız kalamamış, temel hak ve özgürlüklerin evrensel boyutla örtüşür şekilde korumaya alınması amacıyla, iç hukukunda çok sayıda ve önemli değişiklikler yapmıştır. Söz konusu gelişmeler sayesinde temel hak ve özgürlüklere ilişkin uluslararası metinlerle Anayasal hükümler arasında büyük oranda paralellik sağlanmıştır. Bununla birlikte, bu değişikliklerin sözde kalmaması ve etkin bir biçimde uygulanabilmesi amacıyla bazı adımlar atılmıştır. Bu adımlardan biri, Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuruları inceleme yetkisinin kabul edilmiş olmasıdır. TBMM tarafından 07/05/2010 tarih ve 5982 sayılı Anayasa Değişikliği Hakkında Kanun ile Anayasa'nın 148. maddesine üç, dört ve beşinci fıkralar eklenerek Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru yolu açılmıştır.Buna göre 23/09/2012 tarihinden sonra kesinleşen nihai işlem ve kararlar aleyhine Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru yapılabilecektir. Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru kurumu, Anayasa'da güvence altına alınıp, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve Türkiye'nin taraf olduğu ek protokoller kapsamında korunan temel hak ve özgürlüklerin ihlali halinde bir iç hukuk başvuru yolu olarak düzenlenmiştir. Koruma altına alınan temel hak ve özgürlüklerin ise ihlal edilme olasılığı bilhassa Ceza Muhakemesi işlemleri sırasında oldukça fazladır.Bu çalışmada, Anayasa Mahkemesi'ne yapılacak bireysel başvuruların işleyişi, koşulları ve ceza muhakemesi işlemleri sırasında gerçekleşebilecek hak ihlalleri ele alınıp, bireysel başvuru kurumunun ceza muhakemesi hukuku üzerindeki etkileri ortaya konulmaya çalışılacaktır.

Turkey has not remain unconcerned to the international developments and made many important changes in domestic law in order to protect fundamental rights and freedoms in compliance with the universal dimension. By doing so, the cohesion between the provision of the Constitution and the international documents has been provided. Nevertheless, some steps have been taken so that these changes can be implemented affectively. One of these steps is creating the competenceforthe Constitutional Court to review individual applications. The remedy for individual application has been opened by the Constitutional amendment of 2010. According to this amendment, individuals are able to make constitutional complaint against the acts and proceedings of the state which have become final after September 23, 2012. Under the institution of individual application, everyone may apply to the Constitutional Court on the grounds that one of the fundamental rights and freedoms within the scope of the European Convention on Human Rights which are guaranteed by the Constitution has been violated by public authorities. In order to make an application, ordinary legal remedies must be exhausted. It's highly possible fort the fundamental rights under the protection of individual application to violated during the criminal procedure proceeding. In this study, the effects of individual application on the law criminal procedure law will be analyzed by dealing with process, conditions and potential right violations.