Feminist ögelerin (femvertising) reklamlara yansıması: Geleneksel medya ve sosyal medya reklamları üzerine bir analiz

Abstract

Toplumsal cinsiyet rolleri reklamlar aracılığıyla üretilmekte ve bireylere çocukluk çağlarından itibaren güçlü bir algı ile verilmektedir. Bireylerin davranışlarını şekillendirmekte ve bunun nesilden nesle geçişini sağlamaktadır. Feminizm, geleneksel medyada kadın erkek eşitliğini hedefine uygun bir şekilde gerçekleştirememiştir. Teknolojinin gelişimi ile ortaya çıkan yeni bir medya aracı olan sosyal medya platformu için durum aynı değildir. Herhangi bir kalıplaşmış kuralları olmayan sosyal medya, yenilikçi bakış açısıyla yayımladığı reklamlarda, kadın erkek rollerini feminist ögeler ekseninde tekrar üretmektedir. Bu çalışmada, içerik analizi yöntemi uygulanarak; geleneksel medya reklamlarıyla sosyal medya reklamları feminist ögeler ekseninde karşılaştırılmıştır. Sosyal medya reklamlarında femvertising kavramına yoğun bir şekilde yer verildiği düşünülerek, e-femvertising kavramını bulabilmek amaçlanmıştır. Bu bağlamda; amaçsal örneklem yöntemi ile belirlenen, Ad Leader Board 2020 raporuna göre, Youtube'da 2020 yılı boyunca en çok izlenen reklamlar ile aynı markaların 2010 yılı ve öncesi televizyon reklamları belirlenerek analiz edilmiştir. Yapılan karşılaştırmalı leksikal analiz yönteminin sonucunda; 2010 yılı ve öncesi televizyon reklamlarında, belirlenen kategoriler ekseninde geleneksel cinsiyet normlarına yoğun bir şekilde yer verildiği bulunmuştur. 2020 yılı Youtube reklamlarında, kadının feminist ögelerle reklamlarda ağırlıklı olarak yer aldığı saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Feminizm, Femvertising, Toplumsal Cinsiyet, Sosyal medya reklamları, Geleneksel medya reklamları

Gender roles are produced through advertisements and given to individuals with a strong perception since childhood. It shapes the behavior of individuals and enables it to be passed down from generation to generation. Feminism has not been able to achieve the equality of men and women in the traditional media in line with its goal. The situation is not the same for the social media platform, which is a new media tool that emerged with the development of technology. Social media, which does not have any stereotyped rules, reproduces the roles of men and women in the axis of feminist elements in its advertisements published with an innovative perspective. In this study, by applying the content analysis method; traditional media ads and social media ads were compared in the axis of feminist elements. Considering that the concept of femvertising is heavily included in social media ads, it is aimed to find the concept of e-femvertising. In this context; According to the Ad Leader Board 2020 report determined by purposeful sampling method, the most watched advertisements on Youtube during 2020 and the television advertisements of the same brands in 2010 and before were determined and analyzed. As a result of the comparative lexical analysis method; It was found that traditional gender norms were heavily included in the television advertisements of 2010 and before. In YouTube ads of 2020, it was determined that women were predominantly featured in advertisements with feminist elements. Key words: Feminism, Femvertising, Gender, Social media ads, Traditional media ads