Yerinden edilme, kimlik ve Bulgaristan Türklerinin ev yapma taktikleri: Görece Göçmen Konutları, İzmir

Abstract

This study examines Görece Migrant Housing in Izmir as a case of homemaking of Turks from Bulgaria by emphasizing the intrinsic connection among the concepts of displacement, identity, homemaking, spatial tactics, and material culture. The study considers the preservation of identity as a significant reason for displacement in the context of the migration of Bulgaria's Turkish Minority in 1989 because of the Bulgarian government's assimilation policies regarding the identities of Turks. Turkish government welcomed Bulgaria's Turkish Minority to their homeland as a kinship policy and constructed TOKI Migrant Housing as a response to their housing need following the 1989 migration. To illuminate how the migrants transformed the abstract spaces of Görece TOKI apartments into their homes, the spatial and material qualities of the premises are analyzed. The study argues that migrant identities are transformed into space through homemaking tactics. These tactics at different scales are identified and discussed to show how the abstract spaces, designed by decision-makers such as TOKI architects, municipalities, and politicians, are turned into the personal space of a home reflecting migrant identities. It further discusses the key role of material culture in remaking a home. The research incorporates various methods including 15 in-depth interviews with open-ended questions, on-site observations, and home visits. Spatial and material makings are documented through on-site photography as well as from meta-data available on social media and real-estate websites. The interviews were conducted with the help of key informants including the mukhtars, the principals of BAL-GÖÇ (Association of Balkan Migrants in Turkey), and the guidance counselor of Görece Secondary School. The snowball technique was used to contact Turks from Bulgaria residing in the Görece TOKI Migrant Housing who migrated to Turkey in 1989. Exploring the homemaking tactics of the chosen migrant group in TOKI Migrant Housing provides a comprehensive analysis of their identities and cultures in terms of both spatial and material aspects. Furthermore, it contributes to the understanding of spatial tactics and material culture as key components in remaking homes amidst displacement.

Bu çalışma, Türkiye'ye göç eden Bulgaristan Türklerinin ev yapma sürecini yerinden edilme, kimlik, ev yapma, mekânsal taktikler ve maddi kültür kavramları arasındaki içsel bağlantıyı vurgulayarak İzmir'deki Görece Göçmen Konutlarını bir ev yapma örneği olarak inceliyor. Çalışma, 1989 yılında Bulgaristan Türklerinin göçü bağlamında kimliğin korunmasını, Bulgaristan hükümetinin Türk kimliklerine yönelik asimilasyon politikaları nedeniyle yerinden edilmenin önemli bir nedeni olarak ele almaktadır. Türk hükümeti, 1989 göçünün ardından Türkleri memleketlerine soydaş politikasıyla davet etmiş, konut ihtiyacına bir yanıt olarak TOKİ Göçmen Konutlarını inşa etmiştir. Göçmenlerin Görece TOKİ soyut mekânlarını nasıl evlerine dönüştürdüklerini aydınlatmak amacıyla mekânın ve maddi özellikleri analiz edilmiştir. Çalışma, göçmen kimliklerinin ev yapma taktikleri aracılığıyla mekânın bir eve dönüştüğünü savunmaktadır. Bu taktikler farklı ölçeklerde tanımlanmış ve tartışılmıştır, TOKİ mimarları, belediyeler ve politikacılar gibi karar vericiler tarafından tasarlanan soyut mekânların, göçmen kimliklerini yansıtan bir evin nasıl kişisel mekâna dönüştürüldüğünü göstermektedir. Ayrıca, yeniden bir ev yaparken maddi kültürünün oynadığı önemli rolü tartışmaktadır. Araştırma, açık uçlu sorularla yapılan 15 derinlemesine mülakat, saha gözlemleri ve ev ziyaretleri de dahil olmak üzere çeşitli yöntemleri içermektedir. Mekânsal ve maddi yapmalar saha fotoğrafları sosyal medya ve emlak web sitelerinde bulunan meta veriler ile belgelendirilmiştir. Mülakatlar, Türkiye'ye 1989'da göç eden Bulgaristan Türkleri ile iletişim kurmak için kartopu yöntemi kullanılarak yapılmıştır. Seçilen göçmen grubunun TOKİ Göçmen Konutları'ndaki ev yapma taktiklerinin kimlikler ve kültürler bağlamında hem mekânsal hem de maddi açıdan incelemesi kapsamlı bir analiz olarak katkı sağlamaktadır. Ayrıca, yerinden edilme sürecinde ev yapmanın temel bileşenleri olarak mekânsal taktikler ve maddi kültürün anlaşılmasına katkıda bulunmaktadır.