Zeynep Tuna UltavTolga ErgençEda Paykoç ÖzçelikÖzçelik, Eda PaykoçUltav, Zeynep TunaErgenç, Tolga2025-10-222024Al horr Y. Arif M. Katafygiotou M. Mazroei A. Kaushik A. & Elsarrag E. (2016). Impact of indoor environmental quality on occupant well-Being and comfort: a review of the literature. International Journal of Sustainable Built Envi-ronment 5(1) 1-11. https://doi.org/10.1016/j.ijsbe.2016.03.006Altman I. (1975). Environment and social behavior: Privacy-personal space-territory-crowding. Monterey: Brooks/Cole Publishing.Anjum N. Ashcroft R. & Paul J. (2004). Privacy in the workplace design. The Design Journal 7(1). https://doi.org/10.2752/146069204789355236Aries M. B. C. Veitch J. A. & Newsham G. R. (2010). Windows view and office characteristics predict physical and psychological discomfort. Journal of Environmental Psychology 30(4) 533-541. https://doi.org/10.1016/j.jenvp.2009.12.004Ashkanasy N. M. Ayoko O. B. & Jehn K. A. (2014). Understanding the physical environment of work and employee behavior: an effective events perspective. Journal of Organizational Behavior 35(8) 1169-1184. https://doi.org/10.1002/job.1973Avdikos V. & Kalogeresis A. (2016). Socio-economic profile and working conditions of freelancers in co-working spa-ces and work collectives: evidence from the design sector in Greece. Area 49 35-42. https://doi.org/10.1111/area.12279Averill J. R. (1973). Personal control over aversive stimuli and its relationship to stress. Psychological Bulletin 80(4) 286-303. https://psycnet.apa.org/doi/10.1037/h0034845Bilandzic M. Schroeter R. & Foth M. (2013). Gelatine: making coworking places gel for better collaboration and so-cial learning. Proceedings from OzCHI’13: 25th Australian Computer-Human Interaction Conference: Augmentation App-lication Innovation Collaboration. Australia: Adelaide.Brown G. (2009). Claiming a corner at work: measuring employee territoriality in their workspaces. Journal of Environ-mental Psychology 29(1) 44-52. https://doi.org/10.1016/j.jenvp.2008.05.004Butcher T. (2013). Coworking: locating community at work. Proceedings from ANZAM 2013: Stream 2 – Critical Mana-gement Studies Competitive Session. Australia: Hobart.Capdevila I. (2015). Coworking spaces and the localized dynamics of innovation in Barcelona. International Journal of Innovation Management 19(3).De Guzman G. & Tang A. I. (2011). Working in the unoffice: a guide to coworking for Indie workers small businesses and nonprofits. Houston: Night Owls Press.Deskmag (2014). The coworking forecast 2014. Retrieved from (May 23 2020) www.deskmag.com/en/he-coworkingmarket-report-forecast-2014Di Marino M. & Lapintie K. (2017). Emerging workplaces in post-functionalist cities. Journal of Urban Technology 24(3) 5-25. https://doi.org/10.1080/10630732.2017.1297520Di Risio A. (2020 March 07). Global coworking growth study 2020 | market size & industry trends. https://www.coworkingresources.org/blog/key-figures-coworking-growthDöring S. (2010). Zusammen flexibel ist man weniger allein? eine empirische analyse der neuen arbeitsform coworking als möglichkeit der wissensgenerierung.Evans G. W. & McCoy J. M. (1998). When buildings don’t work: the role of architecture in human health. Journal of Environmental Psychology 18(1) 85-94. https://doi.org/10.1006/jevp.1998.0089Gandini A. (2015). The rise of coworking spaces: a literature review. Ephemera: Theory & Politics in Organization15(1) 193-205.Ganster D. C. & Fusilier M. R. (1989). Control in the workplace. International Review of Industrial and Organizational Psychology 4 235-280.Garrett L. E. Spreitzer G. M. & Bacevice P. A. (2017). Co-constructing a sense of community at work: the emergence of community in coworking spaces. Organization Studies 38(6) 821-842. https://doi.org/10.1177/0170840616685354Gerdenitsch C. Scheel T. E. Andorfer J. & Korunka C. (2016). Coworking spaces: a source of social support for inde-pendent professionals. Frontiers in Psychology 7(581). https://doi.org/10.3389/fpsyg.2016.00581Gove W. R. & Altman I. (1978). The environment and social behavior: privacy personal space territory crowding. Contemporary Sociology 7(5). https://doi.org/10.2307/2065073Green R. (2014). Collaborate or compete: how do landlords respond to the rise in coworking?. Cornell Real Estate Re-view 12(9) 52-59.Greenberger D. B. Cummings L. L. & Dunham R. B. (1981). Personal control at work: its conceptualization and measu-rement. Wisconsin University Canada.Groot J. (2013). Coworking and etworking: how sharing space contributes to the competitiveness of independent pro-fessionals (Unpublished Master’s Thesis). University of Amsterdam Netherlands.Inamizu N. (2013). Positive effect of non-territorial office on privacy. Annals of Business Administrative Science 12(3) 111-121. https://doi.org/10.7880/abas.12.111Jakonen M. Kivinen N. Salovaara P. & Hirkman P. (2017). Towards an economy of encounters? a critical study of affectual assemblages in coworking. Scandinavian Journal of Management 33(4) 235-242. https://doi.org/10.1016/j.scaman.2017.10.003Johns T. & Gratton L. (2013). The third wave of virtual work. Harvard Business Review 91(1–2).Kang S. Ou D. & Mak C. M. (2017). The impact of indoor environmental quality on work productivity in university open-plan research offices. Building and Environment 124 78-89. https://doi.org/10.1016/j.buildenv.2017.07.003Kim J. Candido C. Thomas L. & de Dear R. (2016). Desk ownership in the workplace: the effect of non-territorial working on employee workplace satisfaction perceived productivity and health. Building and Environment 103 203-214. https://doi.org/10.1016/j.buildenv.2016.04.015Kojo I. & Nenonen S. (2016). Typologies for co-working spaces in Finland – what and how?. Facilities 34(5-6) 302-313. https://doi.org/10.1108/F-08-2014-0066Kojo I. & Nenonen S. (2017). Evolution of co-working places: drivers and possibilities. Intelligent Buildings Internatio-nal 9(3) 164-175. https://doi.org/10.1080/17508975.2014.987640Kwiatkowski A. & Buczynski B. (2011). Coworking: building community as a space catalyst. Fort Collins.Langer E. J. (1983). Workplaces: the psychology of control. California: Sage Publications.Leclercq-Vandelannoitte A. & Isaac H. (2016). The new office: how coworking changes the work concept. Journal of Business Strategy 37(6) 3-9. https://doi.org/10.1108/JBS-10-2015-0105Leclerq A. (2008). Le contrôle organisationnel et les systèmes d’information mobiles: une approche foucaldienne (Pub-lished Doctoral Thesis). Paris-Dauphine University Paris.Lee S. Y. & Brand J. L. (2005). Effects of control over office workspace on perceptions of the work environment and work outcomes. Journal of Environmental Psychology 25(3) 323-333. https://doi.org/10.1016/j.jenvp.2005.08.001Li B. Li W. Liu H. Yao R. Tan M. Jing S. & Ma X. (2010). Physiological expression of human thermal comfort to indoor operative temperature in the non-HVAC environment. Indoor and Built Environment 19(2). https://doi.org/10.1177/1420326X10365213Liimatainen K. (2015). Supporting inter-organizational collaboration in coworking clusters: the role of place community and coordination (Published Master’s Thesis). Aalto University Otaniemi.Mariotti I. Pacchi C. & Di Vita S. (2017). Coworking spaces in Milan: location patterns and urban effects. Journal of Urban Technology 24(3) 47-66. https://doi.org/10.1080/10630732.2017.1311556Mark G. & Su N. M. (2010). Making infrastructure visible for Nomadic work. Pervasive and Mobile Computing 6 1-12.Moriset B. (2014). Building new places of the creative economy: the rise of coworking spaces. Proceedings from 2nd Geography Innovation International Conference 2014. Netherlands: Utrecht.Movement improves employee wellbeing (2023). Retrieved from (June 08 2023) https://www.steelcase.com/eu-en/research/articles/topics/wellbeing/movement-in-the-workplace/Nikolopoulou M. & Steemers K. (2003). Thermal comfort and psychological adaptation as a guide for designing urban spaces. Energy Bbuildings 35 (1) 95-101. https://doi.org/10.1016/S0378-7788(02)00084-1Originn Coworking Offices. (n.d.). Originn. Retrieved from (February 10 2022) https://www.originn.com.tr/Origo F. & Pagani L. (2008). Workplace flexibility and job satisfaction: some evidence from Europe. International Jo-urnal of Manpower 29(6) 539-566. https://doi.org/10.1108/01437720810904211Parrino L. (2015). Coworking: assessing the role of proximity in knowledge exchange. Knowledge Management Rese-arch & Practice 13(3) 261-271. https://doi.org/10.1057/kmrp.2013.47Quang T. N. He C. Knibbs L. D. Dear R. De & Morawska L. (2014). Co-optimisation of indoor environmental quality and energy consumption within urban office buildings. Energy and Buildings 85 225-234. https://doi.org/10.1016/j.enbuild.2014.09.021Sebestova J. Sperka R. Malecka J. & Luckza T. (2017). Co-working centers as a potential supportive network for cross-border business cooperation. Forum Scientiae Oeconomia 5(4) 23-34. https://doi.org/10.23762/fsoSmith A. & Pitt M. (2011). Sustainable workplaces and building user comfort and satisfaction. Journal of Corporate Real state 13(3) 144-156. https://doi.org/10.1108/14630011111170436Spinuzzi C. (2012). Working alone together: coworking as emergent collaborative activity. Journal of Business and Technical Communication 26(4) 399-441. https://doi.org/10.1177/1050651912444070Spinuzzi C. Bodrozic Z. Scaratti G. & Ivaldi S. (2018). “Coworking is about community”: but what is “community” in coworking?. Journal of Business and Technical Communication 33(2) 112-140. https://doi.org/10.1177/1050651918816357Stevanovic I. (2021 January 6). Coworking statistics you need to know in 2021. Retrieved from (December 10 2021) https://www.smallbizgenius.net/by-the-numbers/coworking-statistics/Sundstrom E. (1993). Workplaces: The psychology of the physical environment in offices and factories (Environment and Behavior Series). Cambridge: Cambridge University Press.Toffler A. (1980). The third wave: the corporate identity crisis. Management Review 69(5).Tunç B. (2019). Paylaşımlı esnek çalışma mekanlarının mimari tasarım ve kullanıcı memnuniyeti üzerinden incelenmesi: İstanbul örneği [Analysis of shared flexible work spaces from the viewpoint of architectural design and user satisfaction: Case of İstanbul] (Unpublished Master’s Thesis). Gebze Technical University Kocaeli.Xue P. Mak C. M. & Ai Z. T. (2016). A structured approach to overall environmental satisfaction in high-rise residen-tial buildings. Energy and Buildings 116 181-189. https://doi.org/10.1016/j.enbuild.2016.01.006Veitch J. A. (2001). Psychological processes influencing lighting quality. Journal of the Illuminating Engineering Society 30(1) 124-140. https://doi.org/10.1080/00994480.2001.107483411302-26361302-26362757-668X10.59215/tasarimkuram.dtj436https://gcris.yasar.edu.tr/handle/123456789/10427https://search.trdizin.gov.tr/en/yayin/detay/1298017Gelişmekte olan teknoloji ile yaşanan dönüşümler yaşam tarzı değişiklikleri ve çalışma alışkanlıklarının evrilmesi ile ofis iç mekânları da değişiklik göstermiştir. İnsan odaklı olarak ortaya çıkan bu gelişmelerde esnek çalışma alanları önem kazanmış home-ofis ve uzaktan çalışma kavramlarının çalışanlar üzerindeki olumsuz etkileri gözlemlenmiş ve paylaşımlı ofisler (coworking offices) 1995 yılından itibaren ortaya çıkmıştır. “Yalnız çalışmak beraber” konsepti ile ortaya çıkan ve esas olarak bir alandan çok çalışma yöntemini tanımlayan paylaşımlı ofisler bir topluluk bilinci yaratmakta olup farklı disiplinler arasında da iş birliğini desteklemektedir. Yenilikçi iç mekânlar olarak da ele alınabilen paylaşımlı ofisler geleneksel ofislerin sosyal izolasyon düşük motivasyon ve düşük üretkenlik gibi olumsuz yönlerine de bir eleştiri olarak doğmuştur. Paylaşımlı ofislerin dört ana değeri işbirliği topluluk açıklık ve sürdürülebilirlik olarak ortaya konmaktadır. Paylaşımlı ofis kavramı yönetim kentsel tasarım ekonomik planlama ve sosyoloji dahil olmak üzere birçok farklı disiplin tarafından ele alınmış olup iç mekân tasarımı sayıca henüz az ve gelişmektedir. İç mekân disiplininde yapılan çalışmalarda mekânda kontrol sahibi olmanın kullanıcı performans ve memnuniyeti açısından olumlu etkileri olduğu görülmektedir. Bu çalışma paylaşımlı ofislerde kullanıcıların kontrol konusundaki memnuniyetini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Yöntem olarak ise Evans ve McCoy’un 1998 yılında geliştirmiş olduğu “kontrol” modeli kullanılmıştır. Davranışsal kararsal ve bilişsel olarak üçe ayrılabilen ya da nesnel ve öznel olarak ikiye ayrılabilen kontrol farklı disiplinler tarafından ele alınmıştır. İç mekân tasarımı odağında düşünüldüğünde ise kontrol esneklik iç mekân kalitesi mahremiyet ve bölgeselcilik ile tanımlanmakta ve bu parametreler iç mekân kontrol analizi için kullanılmaktadır. Esnek bir mekân tasarımı ve mobilyaların ayarlanabilir değişebilir eklenebilir çıkartılabilir ve hareket edebilir olarak yorumlanabileceği esneklik kavramına ek olarak iç mekân kalitesi ise ofis düzeni ısıl konfor hava kalitesi görsel konfor ve akustik konfor ile değerlendirilmektedir. Mahremiyet ise konuşma mahremiyeti akustik mahremiyet görsel mahremiyet bölgesel mahremiyet ve bilgi mahremiyeti olarak ele alınmaktadır. Bölgeselcilik ise fiziksel ya da sosyal elemanlar üzerindeki sahiplik derecesi olarak tanımlanabilmektedir. Bu çalışma kapsamında İzmir’de bulunan Originn Coworking Offices kullanıcıları ile anket çalışması yapılmış olup ayrıca yöneticilerle mülakat yapılmış kendilerinin gözlemleri ve kendilerine yapılan kullanıcı geri bildirimleri sorgulanmıştır. Sağlanan imkanlar kullanıcı sayısı iç mekân kullanım çeşitliliği topluluk büyüklüğü ve firmanın çalışmaya gönüllü olmaları alan çalışması seçiminde önem arz etmiştir. 2016 yılında üç girişimci tarafından kurulan Originn Coworking Spaces paylaşımlı ofislerinde sabit masa kapalı ofis paylaşımlı ofis ve sanal ofis imkânı olmak üzere toplam dört tip üyelik bulunmaktadır. Toplamda 40 sorudan oluşan ankette yedi ayrı bölüm bulunmaktadır. İlk bölümü oluşturan altı soru üyenin cinsiyet yaş meslek eğitim durumu ve üyelik tipi gibi demografik bilgilerine yöneliktir. İkinci kısmı oluşturan 31 soru ise beşli Likert üzerinden cevaplanmakta olup ikisi genel mekân tasarımı ikisi esneklik 17’si iç mekân kalitesi dördü mahremiyet ve altısı de bölgesellik üzerinedir. En sondaki üç soru ise zorunlu olmayıp kullanıcıların genel memnuniyet ve beklentilerini öğrenmek üzere açık uçlu şekilde kurgulanmıştır. Tüm üyelere e-posta ile iletilen bu anketi toplamda 28 üye doldurmuştur. Anket sonuçları sırası ile değerlendirildiğinde ise ilk parametre olan demografik verilerde kadın-erkek üyelerin neredeyse eşit olduğu kullanıcıların çoğunun 20-29 yaş aralığında olduğu ve 30-39 yaş aralığının da kendilerini takip ettiği görülmektedir. Eğitim seviyesi olarak ise çoğu üyenin lisans mezunu olduğu görülmektedir. En çok tercih edilen üyelik tipinin ise ofis üyeliği olduğu verisi elde edilmiştir. Üyelik süresi olarak da üyelerin çoğunun 12 ay ve üzerinde bir süredir üye oldukları bilgisine erişilmiştir. Kullanıcıların iç mekân kontrolü değerlendirmelerinde ilk kriter olan esneklik kavramında kullanıcıların mekânı açık ara büyük çoğunluğunun mekânın değişebilir ve değişimlere uyum sağlayabilir olduğu şeklinde yorumladığı görülmektedir. İç mekân kalitesi kontrolü bağlamında değerlendirildiğinde ise kullanıcıların yarısı ısıl kontrolden memnunken diğer yarısı ise memnun değil veya çekimserdir. Hava kalitesi kontrolü açısından bakıldığında kullanıcıların büyük çoğunluğu bu anlamda kontrol sahibi oldukları bilgisini vermiştir. Görsel kalite açısından değerlendirildiğinde kullanıcıların çoğu mekânda yeterli yapay aydınlatma olduğu ve gün ışığına yeterli erişimleri olduğu fakat mekândaki yapay aydınlatma üzerine yeterli kontrole sahip olmadıkları şeklinde dönüş sağlamışlardır. Akustik kalite bağlamında değerlendirildiğinde ise kullanıcıların çoğunun mekânın sessizliği ve gürültü kontrolünden memnun olduğu gözlemlenmiştir. Mobilya ve mekânsal düzenleme olarak da kullanıcılar kontrol anlamında memnuniyetlerini iletmişlerdir. Mahremiyet ölçeğinde kullanıcıların büyük çoğunluğu yeterli seviyede mahremiyete sahip oldukları ve özel-sosyal alan dengesinin başarılı şekilde sağlandıkları bilgisini vermişlerdir. Bölgesellik bağlamında ise çalışanların çoğu kendi alanlarını ve elemanlarını kişiselleştirebildikleri şeklinde olumlu değerlendirme yapmışlardır. Özetlemek gerekirse kullanıcıların çoğu, iç mekândaki kontrol seviyesinden memnun olmakta ve bu da iş memnuniyet ve üretkenliklerine olumlu şekilde yansımaktadır. Çalışmadan elde edilen sonuçlar ise literatür ile tutarlılık göstermektedir. Bu çalışmadan elde edilen bu sonuçların yeni paylaşımlı ofis alanlarının tasarlanmasında ve mevcutlarının geliştirilmesinde katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Ayrıca bu çalışma paylaşımlı ofis içİngilizceinfo:eu-repo/semantics/openAccessMimarlıkArticle