Mağdur varsa izlenir: Yerli televizyon dizi tanıtımlarında mağduriyet

dc.contributor.author Ürün ÖNK YILDIRAN
dc.contributor.author Yıldıran, Ürün Önk
dc.date.accessioned 2025-10-22T16:05:40Z
dc.date.issued 2021
dc.description.abstract Türkiye’nin sosyo-politik gündeminde geniş bir yer işgal eden mağduriyet kavramının medyadaki temsili mağduriyetle ilgili algı ve tutumların oluşması ve bunlarla ilgili çözüm yöntemlerinin geliştirilmesinde dikkatle ele alınması gereken bir kavramdır. Bu çalışmanın amacı televizyon dizi tanıtımlarında mağduriyet olgusunu eleştirel bir bakışla incelemektir. Çalışma mağduriyet olgusunun izleyicinin yayınlanacak bölüme olan ilgisini tetikleyecek bir unsur olarak kullanıldığı düşüncesinden hareketle tasarlanmıştır. Bu bağlamda mağduriyetin türü (fiziksel psikolojik cinsel ekonomik politik sosyal doğal vb.) mağdur eden ve mağdur olanın kim olduğu mağduriyetin görsel-işitsel sunumunda hangi tekniklerin kullanıldığı ve mağduriyet sonrası durumun (kabullenme reddetme çaresizlik mücadele vb.) ne olduğu sorularına yanıt aranmıştır. Bu doğrultuda 11-24 Ocak 2021 tarihleri arasında ulusal kanallarda ana yayın kuşağında yayınlanan 10 farklı dizi türündeki 34 yerli diziye ait toplam 123 bölüm tanıtımı içerik analizi kullanılarak çözümlenmiştir. Bulgular dizi tanıtımlarının 98’inde mağduriyetin varlığına işaret ederken en sık görülen mağduriyet türleri psikolojik fiziksel ekonomik cinsel ve politik olarak sıralanmaktadır. Dizi tanıtımlarında büyük çoğunluğunu erkek karakterlerin oluşturduğu mağdur edenin kötü mağdurun ise masum olduğu düşüncesine dayanan ideal mağdur kavramının tekrarlandığı ve mağduriyetin bağlamından koparılarak sadece izleyicide duygusal bir etki yaratmak amacıyla kullanıldığı anlaşılmaktadır.
dc.identifier.citation Ateş S. (2016). Siyasal reklamlarda duygusal çekicilik kullanımı: 7 Haziran 2015 genel seçimlerinde siyasal partiler tarafından üretilen reklam filmlerinin analizi Karadeniz Teknik Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi Temmuz 3 (12) 85-103.Barnwell J. (2011). Film yapımının temelleri (G. Altıntaş Çev.). Literatür Kitabevi.Baş Bayraktaroğlu E. (2020). Fail ve mağdur [Doktora tezi]. Ankara Üniversitesi.Batı U. (2010). Reklamın dili. Alfa Basım Dağıtım.Bilgin N. (2016). Sosyal psikoloji sözlüğü. Bağlam Yayıncılık.Bordwell D. ve Thompson K. (2004). Film sanatı film art: an introduction (E. Yılmaz ve E. S. Onat Çev.). DeKi Basım Yayım.Clarke D. (2015). The representation of victimhood in Sofi Oksanen’s novel Purge. Journal of European Studies 45 (3) 220-235.Çevik A. (2013). Mağduriyet psikolojisi ve toplumsal yansımaları 21. Yüzyılda Sosyal Bilimler 2 65-84.Çoban Keneş H. (2019). Türkiye’de zorunlu göç mağduru çocuklar: çatışmalar ve yıkımlar nedeniyle “kendi evinde mülteci olmak” Mülkiye Dergisi 43 (3) 625-656.Fox TV YouTube Kanalı (2016). 05 Mart 2021 tarihinde https://www.youtube.com/watch?v=3Mp4ggn1mqg adresinden erişildi.Gaziarifoğlu Y. (2009). Suç mağduriyeti korkusu ve algılanan suç mağduriyeti riskinin değerlendirilmesi [Yüksek lisans tezi]. İstanbul Üniversitesi.Jacoby T. A. (2015). A theory of victimhood: politics conflict and the construction of victim-based identity Millennium: Journal of International Studies 43(2) 511-530.Lacey N. (1998). Image and representation key concepts in media studies. Palgrave.Nişanyan Sözlük. (2002). 17 Kasım 2020 tarihinde https://www.nisanyansozluk.com/?k=gadir&lnk=1 adresinden erişildi.Mascelli J. V. (2002). Sinemanın 5 temel ögesi (H. Gür Çev.). İmge Kitabevi.Öztürk M. (2015). Medya ve suç korkusu arasındaki ilişki International Journal of Social Science 36 251-263.Pandır M. (2019). Stereotyping victimization and depoliticization in the representations of Syrian refugees Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 21 (2) 409-427.Parlak İ. ve Uz P. (2015). Mağdur/mazlumdan mağrur/muktedire 30 Mart seçimleri Düşünen Siyaset (Birikimler-II) Aralık 30 69-106.Polat A. (2014). Viktimoloji (mağdurbilim). Legal Yayıncılık.Potter W. J. (2008). Media literacy. Sage Publications.Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun. (2011 3 Mart). Resmi Gazete (Sayı: 27863). 6 Aralık 2020 tarihinde https://kms.kaysis.gov.tr/Home/Kurum/70203335 adresinden erişildi.RTÜK (2018). Televizyon İzleme Eğilimleri Araştırması Raporu. 09 Kasım 2020. tarihinde https://www.rtuk.gov.tr/assets/Icerik/AltSiteler/televizyonizlemeegilimleriarastirmasi2018.pdf adresinden erişildi.Sayar E. (2019). The problem of agency in the politics of victimhood: Nietzsche Arendt and Foucault [Yüksek lisans tezi]. Sabancı Üniversitesi.Siegel L. J. (2018). Criminology theories patterns and typologies. Cengage Learning.Siliman S. (2019). Embracing the bad victim: sexual violence and sympathy on popular television The Popular Culture Studies Journal 7 (2) 140-157.Smolej M. (2010). Constructing ideal victims? violence narratives in Finnish crime-appeal programming Crime Media Culture 6 (1) 69-85.Sünbül Olgundeniz S. ve Özgökbel Bilis P. (2019). Türkiye’de ulusal kanallarda yayımlanan dizi fragmanlarında şiddetin sunumu Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi (AKİL) Aralık (32) 606-620.Şahin E. (2014). Cinsel çekicilik içeren televizyon reklamları ve markaya yönelik tutum oluşmasında kültürel farklılıkların rolü [Doktora tezi]. Selçuk Üniversitesi.Türkiye Büyük Millet Meclisi. (2014). İnsan haklarını inceleme komisyonu mağdur hakları inceleme raporu. Türkiye Büyük Millet Meclisi. 25 Mayıs 2021 tarihinde https://arkheavukatlik.com/wp-content/uploads/2015/04/magdur_haklari_incelemeraporu.pdf adresinden erişildi.Williams R. (2003). Television: technology and cultural form. Routledge.Yavuz Y. (2019). Suç mağduru olma korkusuna sosyolojik bir bakış Toplum ve Kültür Araştırmaları Dergisi 4 28-52.Yiyit İ. (2010). Türkiye’de mağduriyet söyleminde din ve siyaset ilişkisi: Adalet ve Kalkınma Partisi örneği [Yüksek lisans tezi]. Anadolu Üniversitesi.
dc.identifier.doi 10.31795/baunsobed.948812
dc.identifier.issn 1301-5265
dc.identifier.issn 2651-4974
dc.identifier.uri https://gcris.yasar.edu.tr/handle/123456789/10695
dc.identifier.uri https://search.trdizin.gov.tr/en/yayin/detay/1149126
dc.language.iso Türkçe
dc.relation.ispartof Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
dc.rights info:eu-repo/semantics/openAccess
dc.source Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
dc.subject Film- Radyo- Televizyon
dc.subject Film, Radyo, Televizyon
dc.title Mağdur varsa izlenir: Yerli televizyon dizi tanıtımlarında mağduriyet
dc.type Article
dc.type Article
dspace.entity.type Publication
gdc.author.id 0000-0001-6325-9958
gdc.author.institutional Yıldıran, Ürün Önk
gdc.bip.impulseclass C5
gdc.bip.influenceclass C5
gdc.bip.popularityclass C5
gdc.coar.type text::journal::journal article
gdc.collaboration.industrial false
gdc.description.department
gdc.description.departmenttemp [Yıldıran, Ürün Önk] Yaşar Üniversitesi, İletişim Fakültesi, Radyo, Televizyon Ve Sinema Bölümü, İzmir, Türkiye
gdc.description.endpage 1153
gdc.description.issue 46
gdc.description.publicationcategory Makale - Uluslararası Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
gdc.description.startpage 1131
gdc.description.volume 24
gdc.identifier.openalex W3202997955
gdc.identifier.trdizinid 1149126
gdc.index.type TR-Dizin
gdc.oaire.accesstype GOLD
gdc.oaire.diamondjournal false
gdc.oaire.impulse 2.0
gdc.oaire.influence 2.4809943E-9
gdc.oaire.isgreen false
gdc.oaire.popularity 2.950197E-9
gdc.oaire.publicfunded false
gdc.oaire.sciencefields 0508 media and communications
gdc.oaire.sciencefields 05 social sciences
gdc.oaire.sciencefields 0507 social and economic geography
gdc.openalex.collaboration National
gdc.openalex.fwci 0.7259
gdc.openalex.normalizedpercentile 0.8
gdc.opencitations.count 2
gdc.plumx.crossrefcites 1
gdc.plumx.mendeley 3
gdc.virtual.author Yildiran Önk, Ürün
oaire.citation.endPage 1153
oaire.citation.startPage 1131
publicationissue.issueNumber 46
publicationvolume.volumeNumber 24
relation.isAuthorOfPublication 6e121fee-3358-4a05-bf92-1620bcbb982e
relation.isAuthorOfPublication.latestForDiscovery 6e121fee-3358-4a05-bf92-1620bcbb982e
relation.isOrgUnitOfPublication ac5ddece-c76d-476d-ab30-e4d3029dee37
relation.isOrgUnitOfPublication.latestForDiscovery ac5ddece-c76d-476d-ab30-e4d3029dee37

Files