Gelecek İçin Belleği Korumak: Tiyatro Arşivi Oluşturma Gerekliliği
| dc.contributor.author | Gözde Pelister | |
| dc.contributor.author | Pelister, Gözde | |
| dc.date.accessioned | 2025-10-22T16:05:26Z | |
| dc.date.issued | 2022 | |
| dc.description.abstract | Günümüz kuramsal çalışmaları kapsamında tarih bellek çalışmalarıyla farklı açılardan anlaşılmaya çalışılmaktadır. Tiyatro ise doğası gereği insanın geçmişten günümüze olan yolculuğunu performans dolayımıyla sahneye taşımaktadır. Bu bağlamda tiyatro oyunlarının tarihin resmi olmayan belgeleri olarak korunması önemlidir. Tarihin en önemli kaynağı bellektir. Arşivler ise tarihsel belgelerle kolektif belleğin depolarıdır. Arşivler hatırlanmaya değer şeylerin geçmişten bugüne ardından da geleceğe taşındığı mekanlardır. Özellikle batı kültürü köklü bir arşiv geleneğine sahiptir. Toplumsal ve politik olayların kayıtlarının tutulması geçmişi anlayıp bugünü anlamlandırmaya yardımcı olmaktadır. Türkiye’de devlet arşivi Osmanlı İmparatorluğu dönemine uzanan güçlü bir geleneğe sahiptir. Türk tiyatrosunun ise depolama alışkanlığına sahip olsa da özellikle bağımsız tiyatroların sayılarının arttığı günümüzde gerek tiyatroların gerekse araştırmacıların taleplerini karşılayacak çağa uygun bir arşivleme alışkanlığına sahip olduğu maalesef söylenemez. Bu bağlamda tiyatroların sahnelediği oyunlar ve tecrübeleriyle toplumsal arşivler oldukları söylenebilir. Toplumsal bellek ve tiyatro belleğini korumanın dijital çağda daha da önemli hale geldiği açıktır. Bu makalenin amacı tarih bellek ve arşiv ilişkisi bağlamında 2009 yılında Birleşik Devletler’de başlayan Amerikan Tiyatrosu Arşiv Projesi (ATAP) örneği üzerinden Türk tiyatrosunun belleğini korumak için tiyatroların arşiv oluşturmalarının önemini ortaya koymayı amaçlamaktadır. | |
| dc.identifier.citation | Blouin Jr. Francis X (2004). History and Memory: The Problem of Archive. Modern language Association. 119 (2). 296-298.Brady S. Koffler H. (2015). The American Theatre Archive Project: Carrying the Record of the Past to the Future. TLA’s Performing Arts Resources. October. 103-121.Colleary Eric (Sunucu) (2017 27 Mart). Why Archive Theatre? A Call to Action. A broadcast live Youtube.Cook Terry (2011). ‘We Are What We Keep, We Keep What We Are’: Archival Appraisal Past Present and Future. Journal of the Society of Archivists. 32 (2) 173-189.Dean D. Meerzon Y. Prince K. (Ed). (2015). History Memory Performance. London: The Palgrave Macmillan.Dening Greg (2002). Performing on the Beaches of the Mind: An Essay. History and Theory 41 (1).Foote Kenneth E. (1990). To Remember and Forget: Archives Memory and Culture. Society of American Archi- vists 53 (3) 378-392.Freedley George. (1936). An Inquiry into the Theatrical resources of Various Libraries and Museums with Methods Employed in Preparation of Such Materials for the Public (MA thesis) Yale University.Halbwachs Maurice. (2017). Kolektif Hafıza. (B. Barış Çev.). Ankara: Heretik Yayınları.Houlihan Berry. (2021). Theatre and Archival Memory Irish Drama and Marginalized History 1951-1977. London: Palgrave Macmillan.Karacakaya R. ve Yücedağ İ. (2020). Birinci Dünya Savaşı›nın son yıllarında millî hazîne-i evrak kurulması gi- rişimlerinin tanin gazetesindeki yansımaları (1917-1918). Hazîne-i Evrâk Arşiv ve Tarih Araştırmaları Dergisi 2 (2) 3-21.Orwell George. (2021). 1984. İstanbul: Can Yayınları.Ricoeur Paul. (2006). Memory History Forgetting. Trans. Kathleen Blamey ve David Pellauer Chicago The Uni- versity of Chicago Press.Rokem Freddie. (2000). Performing History: Theatrical Representations of the Past in Contemporary Theatre. Iowa City: University of Iowa Press.Yale Elizabeth (2015). The History of Archives: The State of the Discipline. Book History 18 332-359. | |
| dc.identifier.doi | 10.26650/CONS2022-1112805 | |
| dc.identifier.issn | 2146-264X | |
| dc.identifier.issn | 2618-5695 | |
| dc.identifier.uri | https://gcris.yasar.edu.tr/handle/123456789/10610 | |
| dc.identifier.uri | https://search.trdizin.gov.tr/en/yayin/detay/1111477 | |
| dc.language.iso | Türkçe | |
| dc.relation.ispartof | Conservatorium / Konservatoryum | |
| dc.rights | info:eu-repo/semantics/openAccess | |
| dc.source | Konservatoryum | |
| dc.subject | Tarih-Tiyatro | |
| dc.subject | Tarih | |
| dc.subject | Tiyatro | |
| dc.title | Gelecek İçin Belleği Korumak: Tiyatro Arşivi Oluşturma Gerekliliği | |
| dc.type | Article | |
| dc.type | Article | |
| dspace.entity.type | Publication | |
| gdc.author.id | 0000-0002-1976-9069 | |
| gdc.author.institutional | Pelister, Gözde | |
| gdc.bip.impulseclass | C5 | |
| gdc.bip.influenceclass | C5 | |
| gdc.bip.popularityclass | C5 | |
| gdc.coar.type | text::journal::journal article | |
| gdc.collaboration.industrial | false | |
| gdc.description.department | ||
| gdc.description.departmenttemp | [Pelister, Gözde] Yaşar Üniversitesi Sanat Ve Tasarım Fakültesi, Çizgi Film Ve Animasyon Bölümü, İzmir, Türkiye | |
| gdc.description.endpage | 124 | |
| gdc.description.issue | 1 | |
| gdc.description.publicationcategory | Makale - Uluslararası Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı | |
| gdc.description.startpage | 109 | |
| gdc.description.volume | 9 | |
| gdc.identifier.openalex | W4283703797 | |
| gdc.identifier.trdizinid | 1111477 | |
| gdc.index.type | TR-Dizin | |
| gdc.oaire.accesstype | GOLD | |
| gdc.oaire.diamondjournal | false | |
| gdc.oaire.impulse | 0.0 | |
| gdc.oaire.influence | 2.3811355E-9 | |
| gdc.oaire.isgreen | false | |
| gdc.oaire.popularity | 1.6828513E-9 | |
| gdc.oaire.publicfunded | false | |
| gdc.openalex.fwci | 0.0 | |
| gdc.openalex.normalizedpercentile | 0.11 | |
| gdc.opencitations.count | 0 | |
| gdc.plumx.mendeley | 1 | |
| oaire.citation.endPage | 124 | |
| oaire.citation.startPage | 109 | |
| publicationissue.issueNumber | 1 | |
| publicationvolume.volumeNumber | 9 | |
| relation.isOrgUnitOfPublication | ac5ddece-c76d-476d-ab30-e4d3029dee37 | |
| relation.isOrgUnitOfPublication.latestForDiscovery | ac5ddece-c76d-476d-ab30-e4d3029dee37 |