DANIŞTAY KARARLARI ÇERÇEVESİNDE İDARİ YAPTI RIMLARDA LEHE HÜKMÜN UYGULANMASI İLKESİ
Loading...
Date
2021
Authors
Onur Kaplan
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Open Access Color
OpenAIRE Downloads
OpenAIRE Views
Abstract
Tipik suç fiili niteliği taşımamakla birlikte kişilerce kamu düze nini ihlal eden tutum ve davranışların gerçekleştirilmesi neticesindeyetkili idari makamların kamu gücü kullanmak suretiyle tek yanlıbiçimde tesis ettiği idari işlemlerden olan idari yaptırım kararlarındaceza hukuku ilkesi olarak kabul edilen bazı prensiplerin uygulamaalanı bulduğu görülmektedir. Bu anlamda kişilere yönelik biçimdetesis edilen belirli idari yaptırım kararları bakımından lehe hükmünuygulanması imkanı varsa bunun uygulanma gerekliliği, hukuki gü venlik ve öngörülebilirlik ilkelerine koşut biçimde önemli bir prensipolarak karşımıza çıkmaktadır. Kesinleşmemiş ve icrası devam edenidari yaptırım kararlarına ilişkin olarak lehe hükmün varlığının tespi tine hukuk düzeninde bazı hukuki sonuçların bağlandığı ifade edilebi lir. Buna göre idari cezalar bakımından yasal dayanağı bulunan lehekanun hükmünün uygulanması ilkesi yönünden idare hukuku ve ceza hukuku disiplinleri arasında bir koşutluk halinin varlığından bahsedi lebilir. Danıştay tarafından verilen kararlarda bu hususa vurgu yapıl dığı ve bu kapsamda söz konusu prensibin idari cezalar bakımındanda uygulanabilir olduğunun ifade edildiği görülmektedir. Bu ifadebiçimi idari yaptırım kararlarının içerdiği müeyyidenin niteliği vekapsamı yönünden etki ürettiği gibi idari usul ilkeleri çerçevesindebireylere sağlanan imkanların geniş biçimde yorumlanması bakımın dan da kendini göstermektedir. Bu doğrultuda çalışmada idari yaptı rım kararlarında lehe hükmün uygulanması ilkesinin benimsenmesi nin hukuki sonuçları irdelenerek konunun Danıştay kararlarında neşekilde ele alındığı değerlendirilecektir.
Description
ORCID
Keywords
Hukuk
Fields of Science
Citation
Akıllıoğlu Tekin “Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararlarına Göre Yönetim ve İnsan Hakları” 2000 Yılında İdari Yargı Sempozyu\u0002mu Danıştay Yayınları Ankara 2000 (ss. 117-138).Ayatar Kızılyar Sema “Ceza Yaptırımı ile İdari Yaptırım Ayrımı” Ya\u0002şar Üniversitesi E-Dergi Cilt: 8 Özel Sayı 2013 (ss. 1637- 1668).Ayaydın Cem İdare Hukuku’na Giriş (II) Yenilik Yayınevi İstanbul 2008.Azrak A. Ülkü “Umumi İdari Usul ve Kodifikasyonu Meselesi” İstan\u0002bul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası Cilt: 33 Sayı: 1-2 1967 (ss. 66-82).Balta T. Bekir İdare Hukukuna Giriş TODAİE Yayınları Ankara 1970.Bekar Elif “Kabahatler Kanunu’nun Genel Hükümlerinin Değerlendi\u0002rilmesi” İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası (Prof.Dr. İl Han Özay’a Armağan) Cilt: 69 Sayı: 1-2 2011 (ss. 1033- 1050).Bulut Metin “Kamu Görevlileri Disiplin Hukukunda Kanunilik İlkesini Yeniden Düşünmek” Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi Yıl: 6 Sa\u0002yı: 12 2018 (ss. 227-278).Can Osman “Belirlilik İlkesine Anayasal Bakış” Atatürk Üniversitesi Erzincan Hukuk Fakültesi Dergisi Cilt: 9 Sayı: 1-2 2005 (ss. 89-125).Carbajo Joël L’application dans le temps des décisions administrati\u0002ves exécutoires LGDJ Paris 1980.Collet Martin Le contrôle juridictionnel des actes des autorités admi\u0002nistratives indépendantes LGDJ Paris 2003.Cremer Wolfram “Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararlarında İdarî Ceza Hukuku” (çev. Nart Serdar) İstanbul Kültür Üniver\u0002sitesi İdari Ceza Hukuku Sempozyumu (Ed. Ulusan İl\u0002han/Başaran Yavaşlar Funda) Seçkin Yayıncılık Ankara 2009 (ss. 173-184).Çağlar Selda Hukuk Devletinin Hukuki Belirlilik İlkesi Üzerinden Değerlendirilmesi Beta Yayıncılık İstanbul 2013.Çağlayan Ramazan İdari Yaptırımlar Hukuku (Kabahatler Hukuku Yorumu) Asil Yayıncılık Ankara 2006.De Béchillon Denys Qu’est-ce qu'une règle de droit? Éditions Odile Jacob Paris 1997.De Laubadere André/Gaudemet Yves Traité de droit administratif: Tome-I 16. édition LGDJ Paris 2001.Dellis Georges Droit pénal et droit administratif: l’influence des prin\u0002cipes du droit pénal sur le droit administratif répressif LGDJ Paris 1997.Demichel André Le contrôle de l’État sur les organismes privés: essai d’une théorie générale LGDJ Paris 1960.Dursun Hasan “Almanya’da İdari Suç ve Cezalarda Kanunilik İlkesi\u0002nin Uygulanması” Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi Yıl: 5 Sayı: 9 2017 (ss. 203-246).Ekinci Murat “Ceza Hukuku İlkeleri Açısından İdari Yaptırımlar” Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Sayı: 2017/3 2017 (ss. 19-54).Erkut Celal “Tespit Davasının İdarî Bir Dava Türü Olarak Kabul Edilip Edilemiyeceği Sorununa Uyuşmazlık Mahkemesinin Yaklaşımı” İdare Hukuku ve İlimleri Dergisi Cilt: 11 Sayı: 1-3 1990 (ss. 6- 17).Evren Çınar Can “Kabahatlerde Kanunilik İlkesi” İstanbul Üniversi\u0002tesi Hukuk Fakültesi Mecmuası (Prof. Dr. İl Han Özay’a Arma\u0002ğan) Cilt: 69 Sayı: 1-2 2011 (ss. 967-1001).Evren Çınar Can Düzenleyici ve Denetleyici Kurumlar Özelinde İdari Yaptırımların Hukuki Rejimi Savaş Yayınevi Ankara 2020.Fouquet Olivier Jurisprudence fiscale: Cumul des sanctions fiscales et penales La Revue administrative No: 296 1997 (ss. 170-171).Güçlü Yaşar İdari Para Cezaları ve Diğer İdari Yaptırımlar 4. Baskı Seçkin Yayıncılık Ankara 2020.Gülan Aydın “Kanun Değişikliğiyle İdari Para Cezası Verilmeden Ön\u0002ce “Uyarı” Şartı Getirilmesi Kimi Durumlarda Görülmekte Olan İptal Davasını Etkileyecek Lehe Bir Düzenleme Sayılabilir Mi?” Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi (Prof. Dr. Durmuş Tezcan’a Armağan) Cilt: 21 Özel Sayı 2019 (ss. 2953- 2960).Günday Metin İdare Hukuku 11. Baskı İmaj Yayınevi Ankara 2017.Gündüz F. Ebru “İdari Yaptırımların Zaman Bakımından Uygulanma\u0002sı” Türkiye Adalet Akademisi Dergisi Yıl: 8 Sayı: 32 2017 (ss. 33-60).Kağıtcıoğlu Mutlu “İdarenin Ekonomik Kolluk Faaliyetinin Bir Görü\u0002nümü: Sermaye Piyasası Kanununda İdari Tedbirler” Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi (Prof. Dr. Cevdet Yavuz’a Armağan) Cilt: 22 Sayı: 3 2016 (ss. 3323- 3351).Kangal Zeynel T. Kabahatler Hukuku 2. Baskı On İki Levha Yayıncı\u0002lık İstanbul 2019.Karabulut Mustafa İdari Yaptırımların Hukuki Rejimi Turhan Kita\u0002bevi Ankara 2008.Katoğlu Tuğrul “Kabahatler ve Zaman Yönünden Uygulamaya İlişkin Kimi Sorunlar” Haluk Konuralp Anısına Armağan Cilt-II Yetkin Yayınevi Ankara 2009 (ss. 1020-1034).Léost Raymond. Les sanctions administratives dans le domaine de la nature Revue Juridique de l’Environnement numéro spécial 2008 (ss. 51-55).Mahmutoğlu F. Selami Kabahatleri Suç Olmaktan Çıkarma Eğilimi ve Düzene Aykırılıklar Hukukunda (İdari Ceza Hukukunda) Yaptı\u0002rım Rejimi Kazancı Yayınları İstanbul 1995.Memiş Emin Genel İdare Hukuku 2. Baskı Filiz Kitabevi İstanbul 2017.Oder Burak/Ayanoğlu Taner “Yorum ve Tespit Davaları” İdari Yar\u0002gının Yeniden Yapılandırılması ve Karşılaştırmalı İdari Yargıla\u0002ma Usulü Danıştay 133. Yıl Sempozyumu Danıştay Yayınları Ankara 2003 (ss. 105-140).Odyakmaz Zehra/Keskin Bayram “Kamu Görevlilerinin Meslekten Çıkarılmalarında Uygulanan Kriterlerin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi İçtihadı Bağlamında Değerlendirilmesi” Prof. Dr. Metin Günday Armağanı Cilt-II Atılım Üniversitesi Yayınları Ankara 2020 (ss. 917-962).Oğurlu Yücel İdarî Yaptırımlar Karşısında Yargısal Korunma (İdari Ceza Hukuku ve İdari Cezalara Karşı Başvuru Yolları) 2. Baskı Seçkin Yayıncılık Ankara 2001.Oğurlu Yücel “Tarihi “Ahi Birlikleri”nden Çağdaş ‘Kamu Kurumu Ni\u0002teliğindeki Meslek Kuruluşları’na İzdüşümler: Mesleki Daya\u0002nışma Disiplin ve İdari Yaptırımlar” İstanbul Ticaret Üniversi\u0002tesi Sosyal Bilimler Dergisi Yıl: 16 Sayı: 32 2017 (ss. 77-93).Ohana Daniel “Administrative Penalties in the Rechtsstaat: On the Emergence of the Ordnungswidrigkeit Sanctioning System in Post-War Germany” The University of Toronto Law Journal Vol.: 64 No: 2 2014 (ss. 243-290).Özay İl Han İdari Yaptırımlar (Kuramsal Bir Deneme) İstanbul Üni\u0002versitesi Hukuk Fakültesi Yayınları İstanbul 1985.Özay İl Han “Adli Kolluk-İdari Kolluk” İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası (Prof. Dr. Füsun Sokullu-Akıncı’ya Arma\u0002ğan) Cilt: 71 Sayı: 1 2013 (ss. 947-961).Özbek Veli Özer/Doğan Koray/Bacaksız Pınar Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler 11. Baskı Seçkin Yayıncılık Ankara 2020.Özdemir Selman “İmar Para Cezaları Özelinde İdarî Yaptırımların Zaman Bakımından Uygulanması” Türk İdare Dergisi Sayı: 473 2011 (ss. 113-132).Özdemir Selman “Yapı Denetim Kuruluşuna İmar Kanunu Kapsamın\u0002da Para Cezası Verilip Verilemeyeceği Hakkında Bir İnceleme: Yapı Denetim Kuruluşlarının Fennî Mesuliyet Sorumlulukları” Necmettin Erbakan Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Cilt: 3 Sayı: 2 2020 (ss. 182-207).Özgenç İzzet Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler 16. Baskı Seçkin Yayıncılık Ankara 2020.Özkan Gürsel “İdari Yaptırımlar Lehe Kanun Uygulaması ve Yargıya Güven” International Conference On Eurasian Economies 2020 Beykent Üniversitesi Yayınları İstanbul 2020 (ss. 175-185).Paulitat Hélène “Bağımsız İdari Otoritelerin Yaptırım Yetkisi” (çev. Göçer Mahmut) Bağımsız İdari Otoriteler (Ed. Kaboğlu İbra\u0002him Ö.) Alkım Kitabevi İstanbul 1998 (ss. 145-153).Rençber Altan Kabahat Genel Teorisi Açısından Vergi Kabahatleri On İki Levha Yayıncılık İstanbul 2017.Rosenfeld Emmanuel/Veil Jean “Sanctions Administratives Sancti\u0002ons Pénales” Pouvoirs No: 128 2009 (ss. 61-73).Sancakdar Oğuz “İdari Cezaların Yaptırımlar Teorisindeki Yeri ve Türk Hukuku’ndaki Anayasal Temelleri” İstanbul Kültür Üni- versitesi İdari Ceza Hukuku Sempozyumu (Ed. Ulusan İl\u0002han/Başaran Yavaşlar Funda) Seçkin Yayıncılık Ankara 2009 (ss. 59-110).Sancakdar Oğuz/Altınok Çalışkan Elif/Dursun Gizem/Seyhan Ser\u0002kan/Yağcı Pınar Disiplin Hukuku Turhan Kitabevi Ankara 2019.Söyler Yasin “Fahiş Fiyat Artışlarına Karşı İdari Yaptırım Uygulan\u0002masında Yetki Çatışması” İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası Cilt: 79 Sayı: 1 2021 (ss. 211-248).Sürbehan Sadrettin “İdarî Müeyyide ve İdarî Ceza Hukuku” Türk İdare Dergisi Yıl: 42 Sayı: 378 1971 (ss. 128-152).Taşdöğen Salih “İdari Yaptırım Kararlarının Hukuki Niteliği ve Un\u0002surları” Kabahatler Hukuku Yazıları-I (Ed. Kangal Zeynel T.) On İki Levha Yayıncılık İstanbul 2017 (ss. 149-180).Thomasset-Pierre Sylvie L’autorité de régulation boursière face aux garanties processuelles fondamentales LGDJ Paris 2003.Uler Yıldırım “Anayasa Mahkemesi İptal Kararları Geri Yürür” Bahri Savcı’ya Armağan Mülkiyeliler Birliği Vakfı Yayınları Ankara 1988 (ss. 515-534).Ulusoy Ali D. “İdare Ceza Hukuku’nun İşlevi ve Hukuk Düzeni İçinde\u0002ki Yeri” İstanbul Kültür Üniversitesi İdari Ceza Hukuku Sem\u0002pozyumu (Ed. Ulusan İlhan/Başaran Yavaşlar) Seçkin Yayıncı\u0002lık Ankara 2009 (ss. 43-58).Ulusoy Ali D. İdari Yaptırımlar On İki Levha Yayıncılık İstanbul 2013.Ulusoy Ali D. “Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin İdari Yaptırımla\u0002ra Bakışı” Yıldırım Uler’e Armağan Yakın Doğu Üniversitesi Ya\u0002yınları Lefkoşa 2014 (ss. 635-644).Ünyılmaz Habip “Kabahatler Hukukunda Kanunilik İlkesi” Kabahat\u0002ler Hukuku Yazıları-I (Ed. Kangal Zeynel T.) On İki Levha Ya\u0002yıncılık İstanbul 2017 (ss. 73-100).Yıldırım Turan “İdari Usul Yasası Kapsamında İdareye Başvuru” İda\u0002ri Usul Kanunu Hazırlığı Uluslararası Sempozyum Bildiriler Ki\u0002tabı Başbakanlık Basımevi Ankara 1998 (ss. 247-253).Yılmaz Sibel “Anayasa Mahkemesi’nin Bireysel Başvuru Kararlarında İdari Yaptırımlar” Kabahatler Hukuku Yazıları-I On İki Levha Yayıncılık İstanbul 2017 (ss. 223-279).Yurtcan Erdener Yargıtay Kararları Işığında Kabahatler Kanunu ve Yorumu 2. Baskı Türkiye Barolar Birliği Yayınları Ankara 2016.Zafer Hamide/Pamuk Gülfem/Çakır Kerim Gerekçeli-Açıklamalı\u0002İçtihatlı Kabahatler Kanunu Beta Yayıncılık İstanbul 2014.Zanobini Guido İdari Müeyyideler (çev. Günal H. Yılmaz) Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Yayınları Ankara 1964.- http://hudoc.echr.coe.int- https://www.danistay.gov.tr- https://legalbank.net- https://www.anayasa.gov.tr/tr/kararlar-bilgi-bankasi- https://www.conseil-etat.fr/ressources/decisions-contentieuses/ arianeweb2- https://www.lexpera.com.tr
WoS Q
Scopus Q
Source
Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi
Volume
16
Issue
2
Start Page
445
End Page
486
Collections
