Tolkien’in Hobbit Romanında Mimari Dinamikler: Edebi ve Sinematik Bir Perspektif

dc.contributor.author Zeynep Tuna Ultav
dc.contributor.author Yasemin MISIRLI
dc.contributor.author Ultav, Zeynep Tuna
dc.contributor.author Mısırlı, Yasemin
dc.date.accessioned 2025-10-22T16:04:53Z
dc.date.issued 2025
dc.description.abstract Bu çalışma J.R.R. Tolkien’in The Hobbit (1937) romanı ve Peter Jackson tarafından yönetilen sinematik uyarlamaları bağlamında mimari unsurlar ile anlatı yapısı arasındaki dinamik etkileşimi araştırmaktadır. Hem edebi hem de sinematik ortamları odağına alarak bu araştırma mimari unsurların dünya inşası karakter gelişimi hikâye ilerleyişi ve tematik ifade üzerindeki katkılarını aydınlatmaktadır. Mekânsal yapılar potansiyeliyle fantastik tür bu keşif için verimli bir zemin sunmaktadır. Kapsamlı analizler yoluyla Tolkien’in Shire Erebor ve Orman Krallığı gibi mekanları stratejik kullanımıyla anlatının derinliğini ve gerçekliğini nasıl artırdığı ortaya konmaktadır. Bu mekanlar anlatının ayrılmaz bir parçasıdır, sakinlerinin kültürel ve ahlaki özelliklerini yansıtmakta ve hikâyenin ilerleyişini etkilemektedir. Paralel olarak Jackson’ın filmleri bu mimari mekanları yeniden yorumlayarak onların görsel ve duygusal etkisini artırmak için sinematik teknikler kullanmaktadır. Uyarlama mimari unsurların anlatı ve karakter gelişimi ile entegrasyonunu göstererek izleyici için farklı bir deneyim yaratmaktadır. Bu çalışma edebi analiz film çalışmaları ve mimari teori gibi disiplinler arası bir yaklaşım benimseyerek hikâye anlatımında mimarinin önemli rolüne ilişkin yeni içgörüler sunmaktadır. Araştırma mimari ilkelerin edebiyatta anlatı araçlarına ve filmde görsel temsil biçimlerine nasıl dönüştüğünü vurgulamaktadır. Bulgular anlatı yapısında mimari unsurların dönüştürücü potansiyelini vurgulayarak bunların yalnızca arka plan unsurları değil merkezi bileşenler olarak önemini ortaya koymaktadır. Bu araştırma mimari edebiyat ve film arasındaki çok yönlü ilişkiye dair daha derin bir anlayışa katkıda bulunmakta ve mekânsal dinamiklerin anlatı sanatındaki etkisini tam anlamıyla takdir etmek için daha fazla disiplinler arası keşif çağrısında bulunmaktadır.
dc.identifier.citation Afzal N. R. (2023). How architecture expresses character traits in Middle Earth: analysing the great dwarven cities of Moria & Erebor. Fields Journal of Huddersfield Student Research 9(1) pp. 2-9. https://doi.org/10.5920/fields.1288Angınbaş Y. (2020). Bir Hobbit’i evinden tanımak [Recognizing a Hobbit from home]. In Hikmet Temel Akarsu & Nevnihal Erdoğan (Eds.) Edebiyatta Mimarlık [Architecture in Literature] (pp. 412-417). İstanbul: Yem Yayın.Bachelard G. (1994). The phenomenology of roundness. In The poetics of space: the classic look at how we experience intimate places trans. Maria Jolas (pp. 232–241). Beacon Press.Baker D. (2012). Why we need dragons: the progressive potential of fantasy. Journal of the Fantastic in the Arts 23(3) 438-439. https://www.jstor.org/stable/24353086Beşışık G. (2013). Sinema ve Mimarlıkta Mekan Kurgusu ve Kavrayışı [Spatial Setup and Perception in Cinema and Architecture]. [Master’s Thesis Dokuz Eylül University The Graduate School of Natural and Applied Sciences İzmir.Bolak B. (2000). Constructed Space in Literature as Represented in Novels A Case Study: The Black Book by Orhan Pamuk. Master's Thesis Middle East Technical University Graduate School of Natural and Applied Sciences Ankara.Butler C. (2013). Tolkien and worldbuilding. In P. Hunt (Ed.) Tolkien and children’s fiction: a new casebook (pp. 106-120). Basingstoke: Palgrave Macmillan.Campbell J. (1949). The hero with a thousand faces. Pantheon Books. Carter C. L. (2004). Ways of world making: J.R.R. Tolkien. The invented worlds of J.R.R. Tolkien. Philosophy Faculty Research and Publications. https://epublications.marquette.edu/phil_fac/294Dercle J. D. (1992). Cinema and Architecture: Towards Understanding the Cinematic Sense of place and Its Relationship to the Built Environment. Doctoral dissertation University of California Berkeley.Hammond W. G. & Scull C. (2013). J.R.R. Tolkien’den hobbit resimleri [The art of the hobbit by J.R.R. Tolkien] trans. M. Boran Evren. İthaki Yayınları.Havik K. (2006). Writing place: investigations in architecture and literature. nai010 publishers.Jackson P. (Director). (2012). The hobbit: an unexpected journey [Film]. New Line Cinema.Jackson P. (Director). (2013). The hobbit: the desolation of Smaug [Film]. New Line Cinema.Jackson P. (Director). (2014). The hobbit: the battle of the five armies [Film]. New Line Cinema.Jacobs S. (2007). The wrong house: the architecture of Alfred Hitchcock. 010 Publishers.Kaçmaz-Erk G. (2009). Architecture in cinema: a relation of representation based on space. Lambert Academic.Karaduman B. & Fitoz İ. (2021). Analysis of fictional spaces in cinema films adapted from fantastic literature in terms of similarity. Idil Journal of Art and Language 10(86). https://doi.org/10.7816/idil-10-86-10Korver W. G. (2019). The Ecophilosophy of J.R.R. Tolkien: Rural Urban and Wilderness Roads to Conscientious Living and Environmental Guardianship. Doctoral dissertation Oklahoma State University Oklahoma City.Lamster M. (2000). Architecture and film. Princeton Architectural Press.Lee A. (2019). The hobbit sketchbook. Harper Collins Publishers.Loeck De Lapuerta B. (2023). From fantasy to real architecture: a journey through Tolkien´s filmography. http://hdl.handle.net/2183/36532Neumann D. (1999). Film architecture: from Metropolis to Blade Runner. Prestel Publishing.Olsen C. (2012). Exploring J.R.R. Tolkien’s the hobbit. Houghton Mifflin Harcourt Publishing Company.Oziewicz M. (2016). Peter Jackson’s “The hobbit”: a beautiful disaster. Journal of the Fantastic in the Arts 27(2) 248-269. https://www.jstor.org/stable/26321203Pallasmaa J. (2008). The architecture of image: existential space in cinema. Rakennustieto Publishing.Pallasmaa J. (2011). The embodied image: imagination and imagery in architecture. John Wiley & Sons Ltd.Pérez-Gómez A. (2018). Language literary approaches and architectural meaning. In Klaske Havik Susana Oliveira Mark Proosten Jorge Hernández & Mike Schäfer (Eds.) Writing place: investigations in architecture and literature (pp.179-189). Rotterdam: nai010 Publishers.Sullivan L. H. (1896). The tall office building artistically considered. Lippincott’s monthly magazine (pp. 403-409). https://archive.org/details/tallofficebuildi00sull/mode/2upTodorov T. (2017). Fantastik: edebi türe yapısal bir yaklaşım [Introduction à la littérature fantastique] trans. Nedret Öztokat. Metis Yayınları.Tolkien J. R. R. (2015). Hobbit [The hobbit] trans. Gamze Sarı. İthaki Yayınları.Vidler A. (1993). The explosion of space: architecture and the filmic imaginary. Assemblage 21 45-59. https://doi.org/10.2307/3171214Woodward S. & Kourelis K. (2006). Urban legends: architecture in the Lord of the Rings. In M. Pomerance & E. Mathijs From Hobbits to Hollywood (Vol. 3 pp. 189-214). Brill. https://doi.org/10.1163/9789401201513_016Yücetürk E. (2016). İç Mekan Tasarım Kriterlerinin Sinemadaki Kurgusal Mekanlar Üzerinden Incelenmesi [The Study of Interior Design Criteria on Cinema through Fictional Places]. Master's Thesis Hacettepe University The Graduate School of Fine Arts Ankara.
dc.identifier.doi 10.54864/planarch.1503419
dc.identifier.issn 2822-4507
dc.identifier.uri https://gcris.yasar.edu.tr/handle/123456789/10413
dc.identifier.uri https://search.trdizin.gov.tr/en/yayin/detay/1304814
dc.language.iso İngilizce
dc.relation.ispartof PLANARCH - Design and Planning Research
dc.rights info:eu-repo/semantics/openAccess
dc.source PLANARCH - Design and planning research (Online)
dc.subject Film, Radyo, Televizyon
dc.subject Edebiyat
dc.subject Mimarlık
dc.title Tolkien’in Hobbit Romanında Mimari Dinamikler: Edebi ve Sinematik Bir Perspektif
dc.type Article
dc.type Article
dspace.entity.type Publication
gdc.author.id 0000-0003-0478-7333
gdc.author.id 0000-0002-4141-6833
gdc.bip.impulseclass C5
gdc.bip.influenceclass C5
gdc.bip.popularityclass C5
gdc.coar.type text::journal::journal article
gdc.collaboration.industrial false
gdc.description.department
gdc.description.departmenttemp [Ultav, Zeynep Tuna; Mısırlı, Yasemin] Yaşar Üniversitesi
gdc.description.endpage 10
gdc.description.issue 1
gdc.description.publicationcategory Makale - Uluslararası Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
gdc.description.startpage 1
gdc.description.volume 9
gdc.identifier.openalex W4403349959
gdc.identifier.trdizinid 1304814
gdc.index.type TR-Dizin
gdc.oaire.accesstype GOLD
gdc.oaire.diamondjournal false
gdc.oaire.impulse 0.0
gdc.oaire.influence 2.3811355E-9
gdc.oaire.isgreen false
gdc.oaire.keywords yazınsal mekân
gdc.oaire.keywords Mimari Tarih, Teori ve Eleştiri
gdc.oaire.keywords architecture and literature
gdc.oaire.keywords architecture and cinema
gdc.oaire.keywords Architectural History, Theory and Criticism
gdc.oaire.keywords mimarlık ve sinema
gdc.oaire.keywords literary space
gdc.oaire.keywords NA1-9428
gdc.oaire.keywords Yazınsal mekân;mimarlık ve edebiyat;mimarlık ve sinema;The Hobbit;Tolkien
gdc.oaire.keywords Architecture
gdc.oaire.keywords the hobbit
gdc.oaire.keywords Literary space;architecture and literature;architecture and cinema;The Hobbit;Tolkien
gdc.oaire.keywords tolkien
gdc.oaire.keywords mimarlık ve edebiyat
gdc.oaire.popularity 2.5970819E-9
gdc.oaire.publicfunded false
gdc.openalex.collaboration National
gdc.openalex.fwci 0.0
gdc.openalex.normalizedpercentile 0.25
gdc.opencitations.count 0
gdc.plumx.mendeley 2
gdc.virtual.author Tuna Ultav, Zeynep
oaire.citation.endPage 10
oaire.citation.startPage 1
publicationissue.issueNumber 1
publicationvolume.volumeNumber 9
relation.isAuthorOfPublication b74ac9dc-a4cb-4cfc-a158-af47384df4aa
relation.isAuthorOfPublication.latestForDiscovery b74ac9dc-a4cb-4cfc-a158-af47384df4aa
relation.isOrgUnitOfPublication ac5ddece-c76d-476d-ab30-e4d3029dee37
relation.isOrgUnitOfPublication.latestForDiscovery ac5ddece-c76d-476d-ab30-e4d3029dee37

Files