A DIALux-Based Comparative Analysis of Dental Clinic Lighting Design Based on National and International Standards

Abstract

Türkiye’de diş hekimi sayısının nüfusa oranla daha hızlı artması, özel diş kliniklerinin sayısında da artışa neden olmuştur. Kliniklerin fiziksel koşulları 31975 sayılı Ağız ve Diş Sağlığı Hizmeti Sunan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelik’te tanımlansada, aydınlatma yalnızca “mekân yeterince aydınlatılmalı” şeklinde belirsiz bir ifade ile geçmekte ve bu durum uygulamada ihmal edilmektedir. Bu çalışma, uluslararası aydınlatma standartları ile Türkiye’deki uygulamaları karşılaştırmakta ve düzenlemelere özgül aydınlatma kriterlerinin eklenmesi gerekliliğini vurgulamaktadır. Dört faal diş kliniğinin yapay aydınlatma tasarımı DIALux simülasyonu ile analiz edilmiştir. Aydınlık düzeyi ve düzgünlük değerleri, uluslararası CIBSE, ISO 9680:2014 ve Türkiye’nin TS-EN 12464-1 standartlarına göre değerlendirilmiştir. Sonuçlar, mevcut kliniklerdeki aydınlatma koşullarının standartları karşılamadığını göstermektedir. Bu sorunları gidermek için mevcut armatürlerin, standartlara uygun aydınlatma elemanlarıyla değiştirilmesi önerilmektedir. Böylece hem hastalar hem de çalışanlar için daha sağlıklı mekânlar oluşturulabilecektir.

In Türkiye, the number of dentists is increasing faster than the population, leading to a rise in private dental clinics. Regulation No. 31975 outlines physical requirements for such clinics but vaguely defines lighting as merely needing to be “sufficient,” resulting in practical neglect. This study compares international lighting standards with practices in Türkiye to emphasize the need for clearer regulations. Using DIALux simulation, artificial lighting in four operating dental clinics was analyzed. Illuminance and uniformity levels were evaluated against international standards (CIBSE, ISO 9680:2014) and Türkiye’s TS-EN 12464-1. Results show that current lighting conditions fall short of these benchmarks. The study recommends replacing existing fixtures with compliant alternatives to improve clinic environments. Integrating detailed lighting criteria into national regulations will help align practices with international standards, ensuring healthier, more effective dental care spaces.