Kral Arthur Efsanelerinden DÇOÇRYO’lara: Sanal Ekolojilere Etik Yaklaşımlar

Abstract

Video oyunlarının geçtiği sanal mekânlar çevre ve doğayı en ehlileştirilmiş haliyle tasvir eder. Tamamen kod satırlarından oluşan bu eserler yaratıcılarının vizyonunu doğrudan yansıtır. Dolayısıyla mutlak bir kontrol ve denetim altında olan bu mekânların görsel gerçekçiliğinin gelişmesi oyuncuların doğa algısını da değiştirebilir. Oyuncunun sanal varlığını tehdit eden yaratıklarla dolu olan bu mekânların nihaî amacı oyuncunun bu tehditleri bertaraf etmesi ve bunun neticesinde yüceltilmesidir. Ehlileştirilmiş doğa ve hiyerarşik ögelerle yaratılan sanal gerçeklik bu yönüyle doğayı kaotik ehlileştirilmemiş ve fantastik ögeler barındıran bir ortam olarak tasvir eden Kral Arthur ve Yuvarlak Masa Şövalyeleri efsaneleri ile tam bir tezat oluşturur. Şiir ve roman gibi edebî türlerle sınırlı kalmayıp dizi film video oyunu gibi birçok uyarlaması yapılan bu efsanelerin temsil ettiği doğa ve çevre algısı bugünün doğa ve çevre algısından oldukça farklıdır. Zamansal olarak birbirlerinden asırlar ile ayrılmış olsalar da Arthur efsaneleri ve çağdaş dijital mekânlar Ian Bogost’un “birim işlemleri” (unit operations) konsepti bağlamında okunabilir. Bu bağlamda Kral Arthur efsanelerinin yapıtaşları olarak değerlendirebileceğimiz Stonehenge gibi yapıtlar ile Merlin Sir Gawain Green Knight gibi karakterleri ve “oyuncuya karşı çevre” gibi dijital oyun mekaniklerini aynı kuramsal çerçeveye yerleştirebiliriz. Bu çalışmada ekoeleştiri ve nesne odaklı ontoloji kuramlarını kullanarak Kral Arthur efsaneleri ve Devasa Çok Oyunculu Çevrimiçi Rol Yapma Oyunlarını karşılaştırmalı olarak inceledim. Bu bağlamda çalışmanın hedefi insan merkezli yaklaşımı ve kültürel evcilleştirmeyi reddeden Kral Arthur efsanelerine özgü doğa temsillerinin video oyunlarındaki sanal mekânlarda inşa edilen doğa etiği için nasıl bir emsal teşkil edebileceğini göstermektir.