TÜRK GÜLDÜRÜ SİNEMASI’NDA LÜMPENLİĞİN DEĞİŞEN YÜZÜ
Loading...
Date
2021
Authors
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Open Access Color
BRONZE
Green Open Access
No
OpenAIRE Downloads
OpenAIRE Views
Publicly Funded
No
BIP! Indicators
Impulse
Average
Influence
Average
Popularity
Average
Abstract
Türk Sineması’nda başlangıcından itibaren gerek film yapımcılarının gerekse seyircinin tercih ettiği türlerin başında güldürüfilmleri gelmektedir. Yerli güldürü sineması tarihine bakıldığında film yapımcılarının çoğu zaman lümpen bireylerin anlatısınısunmayı tercih ettiği görülmektedir. Marx’ın sınıf bilincinden yoksun sınıfsız apolitik bireyleri tanımlamak için ortaya koyduğulümpenlik de yerli güldürü filmlerinde Türkiye’nin içinde bulunduğu dönemin toplumsal koşulları doğrultusundaşekillenmektedir. Araştırmanın amacı filmlerin anlatısında lümpen olarak kurgulanan kahramanlar aracılığıyla yerli güldürüsinemasında lümpenliğin toplumsal koşullar sonucunda değişen temsilini ortaya koymaktır. Araştırmada amaçlı örneklemyöntemi doğrultusunda anlatısında en az bir lümpen kahramanın bulunduğu filmler gösterime girdiği dönemlerin toplumsalkoşulları doğrultusunda dörde (Öncül lümpenler 80 Sonrası Yeni Türk Sineması ve son dönem yerli güldürüler) ayrılmış filmlerdeki lümpen tiplerin çözümlenmesinde anlatı analizi tercih edilmiştir. Bulgular yerli güldürü sinemasında lümpenliğin kavramın özü korunarak içinde bulunduğu toplumsal koşullar neticesinde zaman içerisinde değişime uğradığınıgöstermektedir. Ancak gelinen noktada lümpenliğe toplumsal bir eleştiri getirilmediği gibi kavramın yeniden üretildiğiniortaya koymaktadır.
Description
Keywords
Folklor-Tarih-Film- Radyo- Televizyon-Siyasi Bilimler-Kültürel Çalışmalar-Edebiyat, Film, Radyo, Televizyon, Edebiyat, Siyasi Bilimler, Tarih, Kültürel Çalışmalar, Folklor, Türk Sineması;güldürü;lümpenlik;lümpen tip;toplumsal değişim
Fields of Science
0502 economics and business, 05 social sciences
Citation
Abisel N. (2003). Sessiz Sinema. (2. Baskı). Om Yayınevi İstanbul.Akbulut K. T. (2016). Kültür Bakanlığı Sinema Destekleri. (24.5.2016) https://sadibey.com/dosyalar/Kitaplar/Kultur_Bakanligi_Sinema_Destekleri_01.pdf Erişim tarihi: 26.6.2020Akdoğan Ö. G. (2017a). “Bir Roman Uyarlaması Olarak Tersine Dünya Filmindeki Toplumsal Cinsiyet Güldürüsü Üzerine Bir İnceleme” İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi 4 s. 191-205.Akdoğan Ö. G. (2017b). “Popüler Sinemada Oedipus: Vay Arkadaş Ve Düğün Dernek’te Babalar Ve Oğullar Üzerine” Sinecine 8 (1) s. 79-97.Akdoğan Ö. G. (2014). Popüler Türkiye Sinemasında Gülünçleştirilen Erkeklik. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Ankara ÜniversitesiAktunç H. (1998). Türkçenin Büyük Argo Sözlüğü (Tanıklarıyla). (1. Baskı.). Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık İstanbul.Alptekin A. (2017). Yeşilçam’da Bir Müphem: Turist Ömer. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kadir Has ÜniversitesiArslan A. (2004). “Temel Sorunları ve Açılımları ile Sınıf Teorisi Sınıf Bilinci ve Orta Sınıflar” Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 2 s. 126-143.Aslan M. (2009). (Yönetmen). Türkler Çıldırmış Olmalı [Film]. Türkiye: Avşar Film.Aslan P. (2007). 90 Sonrası Türk Sinemasında Tip Karakter İkilemi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Dokuz Eylül ÜniversitesiBaşaran T. (2000). (Yönetmen). Abuzer Kadayıf [Film]. Türkiye Replik Film.Bayburtoğlu S. (2005).1980 Sonrası Türk Sineması ve Yavuz Turgul. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Mimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiBaydar Y. (2019). Eurimages ve T.C. Kültür Bakanlığı Desteğiyle Sinema Filmlerinin Desteklenmesinin Türkiye Film Endüstrisine Etkileri. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Selçuk ÜniversitesiBayrak T. (2014). “Sinemada Karakter Olgusu: Bir Karakter Oyuncusu Olarak Sadri Alışık” The Turkish Online Journal of Design Art and Communication 4 (2) s. 105-122.Bayram N. (1999). “Varlıklı ve Egemen Olmayan Bir Aylak: Turist Ömer” İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi 2 s. 7-18.Bayram N. (1995). “80’lerin ve 90’ların Kahramanı: Kemal Sunal” Güldiken Mizah Kültür Dergisi 8 101-103.Belek İ. (2013). Kapitalizmde Sınıf (1. Baskı) Yazılama Yayınevi İstanbul.Bordwell D. ve Thompson K. (2012). Film Sanatı (Çev: E. Yılmaz ve E. S. Onat) (2. Baskı) Deki Yayınları Ankara.Bostan E. (2013).Yeni Türk Sineması (2000’li Yıllar). (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi Buchanan P. G. (2004). “That the Lumpen Should Rule: Vulgar Capitalism in the Post Industrial Age” The Jornal of American Culture 23 (4) s. 1-14.Çevik D. Ö. (2011 Mart). “Abuzer Kadayıf” Sinefil 2 s. 6.Dabbaoğlu F. İ. (2014). Yavuz Turgul Sinemasında 'Kimlik' Sorunsalı. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Marmara ÜniversitesiDaldal A. (2002). Savaş Sonrası Türk ve İtalyan Toplumlarının Sinemada Gerçekçilik Bağlamında Karşılaştırmalı Kültürel ve Toplumsal Analizi. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Boğaziçi ÜniversitesiDinçay D. A. (2014). 1960-2010 Yılları Arasında İstanbul Kentli Konut İç Mekan Düzenlemelerini Türk Sineması Üzerinden Okumak. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Teknik ÜniversitesiDurmuş E. ve Haksun H. (2002). (Yönetmen). Kolay Para [Film]. Türkiye: Avşar Film.Duve T. (2016). Marx’ın Atölyesi'nde Dikilmiştir (Çev: O. Civelek) Corpus İstanbul.Eğilmez E. (1980). (Yönetmen). Banker Bilo [Film]. Türkiye: Arzu Film.Eker G. Ö. (2014). İnsan Kültür Mizah - İnsanlık Tarihinde Mizahın Serüveni: Felsefi Bir Problem Olan Mizahtan Eğlence Endüstrisinde Tüketim Nesnesi Mizaha (2. Baskı). Grafiker Yayınları Ankara.Encyclopedia of Marxism (2019). Lumpenproletariat. https://www.marxists.org/glossary/terms/l/u.htm Erişim tarihi: 15.1.2019Eştürk Ö. (2006). Türkiye’de Liberalizm:1983-1989 Turgut Özal Dönemi Örneği. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Mustafa Kemal ÜniversitesiEvren B. (2014). “Türkiye’de Sinemanın Başlangıcı” Sinemada Bir Asır (Ed: Ş. A. Çelik) Altın Portakal Uluslararası Film Festivali Yayınları İstanbul.Fanon F. (1994). Yeryüzünün Lanetlileri. (Çev: Ş. Süer) Versüs Kitap İstanbul.Frank A. G. (1995). Lümpen Burjuvazi Lümpen Gelişim (Çev: A. Yılmaz) Gökkuşağı Yayınları İstanbul.Güçhan G. (1991). Toplumsal Değişme Ve Türk Sineması: Kente Göç Eden İnsanın Türk Sinemasında Değişen Profili. (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Anadolu ÜniversitesiGüven Ö. (2006). “Uzay Yolunda Bir Aylak: Turist Ömer” Kahkaha ve Hüzün: Sadri Alışık (Haz: K. Özyazıcı) Ankara Sinema Derneği ve Dost Kitabevi Yayınları Ankara.Kandeh J. D. (2004). Coups from Below: Armed Subalterns and State Power in West Africa (1. Baskı) Palgrave Macmillan New York.Kanlı İ. (2011). 1980 Sonrası Türk Sinemasındaki Kadın Temsillerinin Kültürel - Politik Okuması. (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Marmara ÜniversitesiKapucu A. (Yönetmen). (2017). Sinyalciler [Film]. Türkiye: Roll Caption.Kırel S. (2005). Yeşilçam Öykü Sineması (1. Baskı) Babil Yayınları İstanbul.Kilgore J. (2013). “Mass Incarceration and Working Class Interests: Which Side Are the Unions On?” United Association for Labor Education 37(4) s. 356-372.Kongar E. (2010). 21.Yüzyılda Türkiye (2000’li Yıllarda Türkiye’nin Toplumsal Yapısı) (43. Basım) Remzi Kitabevi İstanbul.Küçükalkan Y. (2016). 1990 Sonrası Türk Sinemasında Zihniyet ve Devlet. (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Ege ÜniversitesiMakal O. (2017). Yönetmenleri ve Filmleriyle Gülmenin Sineması. (1. Baskı). Hayalpereset Yayınevi İstanbul.Marx K. (2003). Louis Bonaparte’ın 18 Brumaire’i (Çev: S. Belli) Eriş Yayınları Ankara.Marx K. ve Engels F. (2003). Marx - Engels Seçme Yapıtlar I (Çev: A. Kardam S. Belli M. Ardos ve K. Somer) Eriş Yayınları Ankara.Marx K. ve Engels F. (2018). Komünist Manifesto (Çev: T. Bora) İletişim Yayınları İstanbul.Nişanyan S. (2002). Sözlerin Soayağacı Çağdaş Türkçenin Etimolojik Sözlüğü. (1. Baskı). Adam Yayınları İstanbul.O’Donnell V. (2007). Television Criticism. Sage Publications.Onaran A. Ş. (1994). Türk Sineması I. Cilt (1. Baskı) Kitle Yayınları Ankara.Oran F. (1995). Bülent Oran’la ile Türk Sinemasında Komedi Üzerine. Gül Diken Mizah Kültürü Dergisi 8 s. 74-80.Orta N. (2005) Türkiye’de Yaşanan Sosyal Olaylar ve Türk Sinemasına Yansımaları (1980-2004). (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Selçuk ÜniversitesiÖzgüç A. (1993). 100 Filmde Başlangıcından Günümüze Türk Sineması. (1. Baskı) Bilgi Yayınevi İstanbul.Özgüç A. (1995). “Türk Sinemasında Güldürü Filmleri” Güldiken Mizah Kültür Dergisi 8 s. 57-71.Özgüç A. (2005). Türlerle Türk Sineması (1. Baskı) Dünya Yayıncılık İstanbul.Özgür A. (2014). (Yönetmen). Mazlum Kuzey [Film]. Türkiye: Avşar Film.Steurwald K. (1998). Almanca Türkçe Sözlük (1. Baskı) Nova Print Basımevi İstanbul.Saraç T. (1976) Büyük Fransızca-Türkçe Sözlük. (1. Baskı) Adam Yayınları İstanbul.Sunal A. (2001). TV ve Sinemada Kemal Sunal Güldürüsü (1. Baskı) Om Yayınevi İstanbul.Suner A. (2011). “Between Magnificience and Monstrosity: Turkishness in Recent Popular Cinema” New Perspectives on Turkey 45 s. 123-154.Suner A. (2006). Hayalet Ev (1. Baskı) Metis Yayınları İstanbul.Taner H. And M. ve Nutku Ö. (1966). Tiyatro Terimleri Sözlüğü. Türk Dil Kurumu Yayınları.Teksoy E. (2015). Kemal Sunal’ın Şaban Tiplemesinde Charlie Chaplin ve Şarlo Tiplemesinin Etkileri. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Kültür ÜniversitesiTemelkuran İ. (2008). Lümpen Davranış Biçimleri ve Şiddete Yönelişi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Marmara ÜniversitesiTunç E. (2005). Türk Sinemasının Ekonomik Yapısı (1896-2005) (1. Baskı) Doruk Yayınları İstanbul.Turgul Y. (1987). (Yönetmen). Muhsin Bey [Film]. Türkiye: Umut Film.Tülek L. (2014) Lümpen Sözlüğü (2. Baskı). İstanbul: Sel Yayıncılık.Uğur Ö. (2001). (Yönetmen). Hemşo [Film]. Türkiye: Avşar Film.Uzun K. (2010). (Yönetmen). Vay Arkadaş [Film]. Türkiye: Barakuda Film.Vargı Ö. (1998). (Yönetmen) Her Şey Çok Güzel Olacak [Film]. Türkiye: Filma Cass.Velioğlu Ö. (2010). Türkiye’de Değişen Tüketim Kültürünün Türk Sineması Güldürü Filmlerine Yansıması. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). İstanbul ÜniversitesiWeber M. (2004). Sosyoloji Yazıları (Çev: T. Varla) İletişim Yayıncılık İstanbul.Yılmaz A. (1982). (Yönetmen). Dolap Beygiri [Film]. Türkiye: Uzman Film.Beyan ve Açıklamalar (Disclosure Statements)1. Bu çalışmanın yazarları araştırma ve yayın etiği ilkelerine uyduklarını kabul etmektedirler (The authors of this article confirm that their work complies with the principles of research and publication ethics).2. Yazarlar tarafından herhangi bir çıkar çatışması beyan edilmemiştir (No potential conflict of interest was reported by the authors).3. Bu çalışma intihal tarama programı kullanılarak intihal taramasından geçirilmiştir (This article was screened for potential plagiarism using a plagiarism screening program).
WoS Q
Scopus Q
OpenCitations Citation Count
1
Source
Pamukkale University Journal of Social Sciences Institute
Volume
0
Issue
42
Start Page
316
End Page
333
Collections
PlumX Metrics
Captures
Mendeley Readers : 1
Google Scholar™
